Days of Light and Joy, Purim – Shushan Purim, 'B'tzeil HaKodesh' with the Satmar Rebbe shlit"a
The Night of Purim
On Wednesday, Taanis Esther, at 7:20 in the afternoon, the Satmar Rebbe shlit"a entered the Beis Medrash HaGadol for Mincha. The baal tefillah was HaGaon R' Yechezkel Gelbstein shlit"a.
Hotzaah and hachnasah (removing and returning the Torah): R' Moshe Schwartz (Williamsburg), Kohen: R' Avrohom Simcha Friedman, R' Yehoshua Wertzberger, Shlishi/Maftir: the Rebbe shlit"a, Hagbah: HaGaon R' Dovid Perl shlit"a, Gelilah: R' Eliezer Dovid Epstein.
Maariv: R' Akiva Weinstock. After Kaddish, the Rebbe shlit"a put on a borrowed tallis and went up to the bimah. The Megillah was spread out like a letter, as is the custom. The Rebbe recited the Leshem Yichud, made the brachos with holy fire, and read the Megillah with great inspiration. The reading began at 8:25 and finished at 9:30. After the Megillah reading, as he was leaving, the Rebbe wished everyone "a good Purim."
At 11:55 the Rebbe shlit"a entered the first Purim seudah in the Heichal HaShulchanos. Upon his entry, various joyous melodies were danced to. After the soup, the Rebbe stood up and danced for an extended time. For "Asher Heini" the Rebbe honored R' Yitzchak Ehrenfeld, and for "Shoshanas Yaakov," R' Mendel Frankel.
The Rebbe shlit"a said Torah on the piyut "Asher Heini," explaining that through sins that become merits one can bring about a downfall of the enemies of Israel, or one can bring it about by doing aveiros for the sake of Heaven.
The Purim Rav, Rabbi Naftali Moshe Weiss shlit"a, went up on the table to say words of Purim humor. For Birchas Hamazon the Rebbe honored R' Pinchas Elimelech Weiss. It ended at 1:40.
Thursday, Purim Day
In the morning at 10:00 the Rebbe shlit"a entered the beis medrash. R' Akiva Weinstock led Shacharis.
Hotzaah and hachnasah: HaGaon R' Mendel Gold shlit"a, Av Beis Din of Lublin. Baal koreh: R' Yehoshua Mendlowitz, Kohen: R' Amram Cohen, Levi: R' Yehoshua Wertzberger, Shlishi: the Rebbe shlit"a, Hagbah: Rabbi Avrohom Dovid Wagschal shlit"a, Gelilah: Rabbi Yechiel Alter Taub shlit"a.
After Ashrei and U'va L'Tzion the Rebbe shlit"a went into his private room and put on Rabbeinu Tam tefillin. At 11:10 the Rebbe entered the beis medrash, went up to the bimah and recited the Leshem Yichud, then fulfilled the custom of Machatzis HaShekel as is customary. He then recited the Leshem Yichud and the brachos of the Megillah reading and read the Megillah with holy fire. Davening finished at 12:30.
On his way out after davening, the Rebbe shlit"a met R' Fishel Farkash, who had returned from his visit to Romania on behalf of saving Ukrainian Jewry, where he gave the Rebbe a detailed report. The Rebbe blessed him and expressed great satisfaction.
In his holy home the Rebbe shlit"a fulfilled the mitzvos of the day, mishloach manos and matanos la'evyonim, and then tasted the Purim foods "nant and kindel," and washed for the first seudah.
In the afternoon from 4:00 the Rebbe shlit"a received the public to bless and be blessed on Purim. Among others, HaGaon R' Avrohom Yaakov Yakov shlit"a came in. The Rebbe stopped for a few minutes and asked for a report on his visit in recent days in Europe on behalf of saving Ukrainian Jewry. At 6:45 Mincha was davened. The baal tefillah was R' Yoel Weinberger.
At 7:10 the Rebbe shlit"a entered the Beis Medrash HaGadol for the first Purim feast, the wine feast. Upon his entry there was singing and dancing. The Rebbe washed, and after the kezayis he said the Leshem Yichud, made a Borei Pri HaGafen and drank in honor of the day. After the fish and after the soup, the Rebbe again said a Leshem Yichud and drank another cup.
During the soup they sang "Simeni K'chotam Al Libecha." Afterwards the Rebbe signaled that it be sung again, and it was sung with intense weeping. Then they sang "Kevodo Malei Olam" and stood up to dance.
The first Torah was on the verse "V'Haman nofel al hamitah," explaining that Yaakov Avinu is the soul of all of Israel and he connects all parts of the Jewish people, and through this the enemies of Israel suffer a downfall.
The second Torah was on the verse "Doresh tov l'amo": through the Krias Shema of Mordechai HaTzaddik, he transformed "dava" (illness) into "hod" (splendor) by joining the Aluf shel Olam (Master of the World).
The Rebbe shlit"a stood up again to dance.
The third Torah was on the verse "LaYehudim hayesa ora," explaining that through tefillin and bris milah, "And you who cleave to Hashem your God," one is attached to the Creator and cannot be separated.
The fourth Torah was on the verse "V'dover shalom l'chol zaro," explaining that a person's wealth is his children; "shalom" is the initials of "mah she'elasecha v'yinasen lach," and on this day one can pray for good children, not leaving out a single one.
The fifth Torah was on the verse "U'vevo'o lifnei hamelech": when Heaven bestows a salvation, merits are still needed for it to reach the earth. The machatzis hashekel, which is a hundred kikar, the letter kuf, is below the line, so it bestows without any hindrance, and everyone will benefit.
The Rebbe stood up to dance "V'harikosi lachem bracha" with fervor, and danced for an extended time.
The sixth Torah: "Purim is a term from 'peru u'revu'"; it is a segulah for shidduchim, that there be increased joy.
The Rebbe shlit"a smoked a cigar as is customary, and said the seventh Torah, "V'chol harisha kula b'ashan kala'ashan tichleh": may all the chametz in Jewish homes go up with the smoke. He gave the cigar to R' Shlomo Moshe Klagsbrun.
The eighth Torah was on the verse "Doresh tov l'amo," explaining that through giving tzedakah on Purim, the Name Yud-Beis-Kuf is bestowed twice.
The main course was served. Then R' Shlomo Herskowitz went up on the table and recited rhymes in honor of the day, and R' Shalom Eliezer Diamond performed with words of Purim humor.
For "Asher Heini" the Rebbe honored HaGaon HaTzaddik R' Chaim Yosef Wertzberger shlit"a, Av Beis Din of Hunyad. Shoshanas Yaakov: HaGaon R' Meir Eliezer Friedman shlit"a. Birchas Hamazon: the Chadvan, HaGaon HaTzaddik, rav of Beis Medrash Avnei Tzedek shlit"a.
After a few minutes the Rebbe came in for Maariv. The baal tefillah was R' Hershel Kahn shlit"a. "Baruch Hashem L'olam" was not said. It ended at 12:30.
▫️ Satmara Niyes 🌴 ▫️
The Night of Purim
On Wednesday, Taanis Esther, at 7:20 in the afternoon, the Satmar Rebbe shlit"a entered the Beis Medrash HaGadol for Mincha. The baal tefillah was HaGaon R' Yechezkel Gelbstein shlit"a.
Hotzaah and hachnasah (removing and returning the Torah): R' Moshe Schwartz (Williamsburg), Kohen: R' Avrohom Simcha Friedman, R' Yehoshua Wertzberger, Shlishi/Maftir: the Rebbe shlit"a, Hagbah: HaGaon R' Dovid Perl shlit"a, Gelilah: R' Eliezer Dovid Epstein.
Maariv: R' Akiva Weinstock. After Kaddish, the Rebbe shlit"a put on a borrowed tallis and went up to the bimah. The Megillah was spread out like a letter, as is the custom. The Rebbe recited the Leshem Yichud, made the brachos with holy fire, and read the Megillah with great inspiration. The reading began at 8:25 and finished at 9:30. After the Megillah reading, as he was leaving, the Rebbe wished everyone "a good Purim."
At 11:55 the Rebbe shlit"a entered the first Purim seudah in the Heichal HaShulchanos. Upon his entry, various joyous melodies were danced to. After the soup, the Rebbe stood up and danced for an extended time. For "Asher Heini" the Rebbe honored R' Yitzchak Ehrenfeld, and for "Shoshanas Yaakov," R' Mendel Frankel.
The Rebbe shlit"a said Torah on the piyut "Asher Heini," explaining that through sins that become merits one can bring about a downfall of the enemies of Israel, or one can bring it about by doing aveiros for the sake of Heaven.
The Purim Rav, Rabbi Naftali Moshe Weiss shlit"a, went up on the table to say words of Purim humor. For Birchas Hamazon the Rebbe honored R' Pinchas Elimelech Weiss. It ended at 1:40.
Thursday, Purim Day
In the morning at 10:00 the Rebbe shlit"a entered the beis medrash. R' Akiva Weinstock led Shacharis.
Hotzaah and hachnasah: HaGaon R' Mendel Gold shlit"a, Av Beis Din of Lublin. Baal koreh: R' Yehoshua Mendlowitz, Kohen: R' Amram Cohen, Levi: R' Yehoshua Wertzberger, Shlishi: the Rebbe shlit"a, Hagbah: Rabbi Avrohom Dovid Wagschal shlit"a, Gelilah: Rabbi Yechiel Alter Taub shlit"a.
After Ashrei and U'va L'Tzion the Rebbe shlit"a went into his private room and put on Rabbeinu Tam tefillin. At 11:10 the Rebbe entered the beis medrash, went up to the bimah and recited the Leshem Yichud, then fulfilled the custom of Machatzis HaShekel as is customary. He then recited the Leshem Yichud and the brachos of the Megillah reading and read the Megillah with holy fire. Davening finished at 12:30.
On his way out after davening, the Rebbe shlit"a met R' Fishel Farkash, who had returned from his visit to Romania on behalf of saving Ukrainian Jewry, where he gave the Rebbe a detailed report. The Rebbe blessed him and expressed great satisfaction.
In his holy home the Rebbe shlit"a fulfilled the mitzvos of the day, mishloach manos and matanos la'evyonim, and then tasted the Purim foods "nant and kindel," and washed for the first seudah.
In the afternoon from 4:00 the Rebbe shlit"a received the public to bless and be blessed on Purim. Among others, HaGaon R' Avrohom Yaakov Yakov shlit"a came in. The Rebbe stopped for a few minutes and asked for a report on his visit in recent days in Europe on behalf of saving Ukrainian Jewry. At 6:45 Mincha was davened. The baal tefillah was R' Yoel Weinberger.
At 7:10 the Rebbe shlit"a entered the Beis Medrash HaGadol for the first Purim feast, the wine feast. Upon his entry there was singing and dancing. The Rebbe washed, and after the kezayis he said the Leshem Yichud, made a Borei Pri HaGafen and drank in honor of the day. After the fish and after the soup, the Rebbe again said a Leshem Yichud and drank another cup.
During the soup they sang "Simeni K'chotam Al Libecha." Afterwards the Rebbe signaled that it be sung again, and it was sung with intense weeping. Then they sang "Kevodo Malei Olam" and stood up to dance.
The first Torah was on the verse "V'Haman nofel al hamitah," explaining that Yaakov Avinu is the soul of all of Israel and he connects all parts of the Jewish people, and through this the enemies of Israel suffer a downfall.
The second Torah was on the verse "Doresh tov l'amo": through the Krias Shema of Mordechai HaTzaddik, he transformed "dava" (illness) into "hod" (splendor) by joining the Aluf shel Olam (Master of the World).
The Rebbe shlit"a stood up again to dance.
The third Torah was on the verse "LaYehudim hayesa ora," explaining that through tefillin and bris milah, "And you who cleave to Hashem your God," one is attached to the Creator and cannot be separated.
The fourth Torah was on the verse "V'dover shalom l'chol zaro," explaining that a person's wealth is his children; "shalom" is the initials of "mah she'elasecha v'yinasen lach," and on this day one can pray for good children, not leaving out a single one.
The fifth Torah was on the verse "U'vevo'o lifnei hamelech": when Heaven bestows a salvation, merits are still needed for it to reach the earth. The machatzis hashekel, which is a hundred kikar, the letter kuf, is below the line, so it bestows without any hindrance, and everyone will benefit.
The Rebbe stood up to dance "V'harikosi lachem bracha" with fervor, and danced for an extended time.
The sixth Torah: "Purim is a term from 'peru u'revu'"; it is a segulah for shidduchim, that there be increased joy.
The Rebbe shlit"a smoked a cigar as is customary, and said the seventh Torah, "V'chol harisha kula b'ashan kala'ashan tichleh": may all the chametz in Jewish homes go up with the smoke. He gave the cigar to R' Shlomo Moshe Klagsbrun.
The eighth Torah was on the verse "Doresh tov l'amo," explaining that through giving tzedakah on Purim, the Name Yud-Beis-Kuf is bestowed twice.
The main course was served. Then R' Shlomo Herskowitz went up on the table and recited rhymes in honor of the day, and R' Shalom Eliezer Diamond performed with words of Purim humor.
For "Asher Heini" the Rebbe honored HaGaon HaTzaddik R' Chaim Yosef Wertzberger shlit"a, Av Beis Din of Hunyad. Shoshanas Yaakov: HaGaon R' Meir Eliezer Friedman shlit"a. Birchas Hamazon: the Chadvan, HaGaon HaTzaddik, rav of Beis Medrash Avnei Tzedek shlit"a.
After a few minutes the Rebbe came in for Maariv. The baal tefillah was R' Hershel Kahn shlit"a. "Baruch Hashem L'olam" was not said. It ended at 12:30.
▫️ Satmara Niyes 🌴 ▫️
ימי האורה ושמחה, פורים - שושן פורים, 'בצל הקודש' פון כ''ק מרן רבינו הגה''ק שליט''א
ליל פורים
מיטוואך תענית אסתר 7:20 נאכמיטאג איז רבינו שליט''א אריינגעקומען אין ביהמ''ד הגדול צו תפילת מנחה, בעל תפילה איז געווען הרה''ג ר' יחזקאל געלבשטיין שליט''א.
הוצאה והכנסה: הרה''ח ר' משה שווארץ הי''ו (וומסב''ג), כהן: הרה''ח ר' אברהם שמחה פריעדמאן הי''ו, הרה''ח ר' יושע ווערצבערגער הי''ו, שלישי/מפטיר: רבינו שליט''א, הגבה: הרה''ג ר' דוד פערל שליט''א, גלילה: הרה''ח ר' אליעזר דוד עפשטיין הי''ו.
מעריב: הרה''ח ר' עקיבא וויינשטאק הי''ו, נאך קדיש האט רבינו שליט''א אנגעטוהן א טלית שאילה און איז ארויף אויף די בימה, מען האט אויסגעשפרייט די מגילה כאגרת כנהוג. דער רבי האט געזאגט דעם לשם יחוד און געמאכט די ברכות באש קודש און פארגעליינט די מגילה בהתעוררת רב, מען האט אנגעהויבן ליינען 8:25 מען האט געענדיגט 9:30. נאך מגילה לייענען ביים ארויסגיין האט דער רבי געוואונטשן 'א גוטן פורים'.
11:55 איז רבינו שליט''א אריינגעקומען צום ערושה''ט בהיכל השלחנות, ביים אריינקומען האט מען געטאנצן פארשידענע ניגוני שמחה, נאך די זופ האט זיך דער רבי אויפגעשטעלט טאנצן א לענגערע צייט, מיט אשר הניא האט דער רבי מכבד געווען הרה''ח ר' יצחק עהרענפעלד הי''ו, מיט שושנת יעקב הרה''ח ר' מענדל פרענקל הי''ו.
רבינו שליט''א האט געזאגט תורה אויפן פיוט 'אשר הניא' און געטייטשט אז דורך די זדונות וואס ווערן זכיות קען מען משפיע זיין א מפלה פאר שונאי ישראל אדער קען מען דאס משפיע זיין דורך טוהן עבירות לשמה.
דער פורים ראב''ד הרב נפתלי משה ווייס שליט''א איז ארויף אויפן טיש זאגן דברי בדחנות, מיט ברכהמ''ז האט דער רבי מכבד געווען הרה''ח ר' פנחס אלימלך ווייס הי''ו, מען האט געענדיגט 1:40.
דאנערשטאג יום הפורים
אינדערפרי 10:00 איז רבינו שליט''א אריינגעקומען אין ביהמ''ד, צו שחרית איז צוגעגאנגען הרה''ח ר' עקיבא וויינשטאק הי''ו.
הוצאה והכנסה: הרה''ג ר' מענדל גאלד שליט''א אב''ד לובלין, בעל קורא: משב''ק הרה''ח ר' יושע מענדלאוויטש הי''ו, כהן: הר''ר עמרם כהן הי''ו, לוי: הרה''ח ר' יושע ווערצבערגער הי''ו, שלישי: רבינו שליט''א, הגבה: הרב אברהם דוד וואגשאל שליט''א, גלילה: הרב יחיאל אלתר טויב שליט''א.
נאך אשרי ובא לציון איז רבינו שליט''א אריין בחדרו הפרטי און אנגעטוהן רבינו תם תפילין, אים 11:10 איז דער רבי אריינגעקומען אין ביהמ''ד און איז ארויף אויף די בימה און געזאגט דעם לשם יחוד און דאן מקיים געווען מנהג מחצית השקל כנהוג, און דערנאך געזאגט די לשם יחוד און די ברכות פון קריאת המגילה און פארגעליינט באש קודש, מען האט געענדיגט דאווענען 12:30.
אויפ'ן וועג ארויס נאכן דאווענען האט רבינו שליט''א באגעגנט מיט הרה''ח ר' פישל פארקאש הי''ו וועלכע איז צוריקגעקומען פון זיין באזוך אין רומעניע להצלת יהדות אוקריינא ווי ער האט איבערגעגעבן א דעטאלירטע באריכט פארן רבי'ן און דער רבי האט אים אנגעווינטשן און ארויסגעוויזן א שטארקע קורת רוח.
בביתו נאוה קודש האט רבינו שליט''א מקיים געווען די מצוות היום משלוח מנות ומתנות לאביונים, און דאן טועם געווען מאכלי פורים 'נאנט און קינדל', און זיך געוואשן צו די ערשטע סעודה.
נאכמיטאג פון 4:00 האט רבינו שליט''א אויפגענומען דעם ציבור לברך ולהתברך ביום הפורים, צווישן אנדערע איז אריבער הרה''ג ר' אברהם יעקב יאקאב שליט''א דער רבי האט אפגעשטעלט פאר אפאר מינוט און אויסגעפרעגט א באריכט פון זיין באזוך די לעצטערע טעג אין אייראפע להצלת יהדות אוקריינא, אום 6:45 האט מען געדאווענט מנחה, בעל תפילה: הר''ר יואל וויינבערגער הי''ו.
7:10 איז רבינו שליט''א אריינגעקומען בביהמ''ד הגדול צום ערשה''ט משתה היין, ביים אריינגעקומען האט מען געזינגען און געטאנצן, דער רבי האט זיך געוואשן און נאך די כזית געזאגט דעם לשם יחוד און געמאכט א בורא פרי הגפן און געטרינקן לכבוד היום נאך די פיש און נאך די זופ האט דער רבי געמאכט נאכאמאל א לשם יחוד און געטרינקן נאך א כוס.
בשעת די זופ האט מען געזינגען שימני כחותם על לבך, נאכדעם האט דער רבי געוואונקן מ'זאל עס זינגען נאכאמאל און מ'האט דאס געזינגען בבכיות עצומות, און דערנאך האט מען פארגעזונגען כבודו מלא עולם און זיך אויפגעשטעלט טאנצן.
די ערשטע תורה איז געווען אויפ'ן פסוק 'והמן נופל על המיטה' און געטייטשט אז יעקב אבינו איז די נשמה פון כללות ישראל און ער איז מחבר אלע חלקים פון כלל ישראל און דורכדעם האבן די שונאי ישראל א מפלה.
די צווייטע תורה איז געווען אויפ'ן פסוק 'דורש טוב לעמו' דורך די קרי''ש פון מרדכי הצדיק האט ער מהפך געווען דוה צו הוד דורכן מצרף זיין דעם אלופי של עולם.
רבינו שליט''א האט זיך נאכאמאל אויפגעשטעלט טאנצן.
די דריטע תורה איז געווען אויפן פסוק 'ליהודים אותה אורה' און געטייטשט אז דורך תפילין ומילה איז ואתם הדבקים בה' אלוקיכם מען איז דבוק אינעם בוכ''ע און מען קען נישט אפטיילן.
די פערטע תורה איז געווען אויפ'ן פסוק 'ודובר שלום לכל זרעו' און געטייטשט אז די פארמעגן פון א מענטש איז זיינע קינדער שלום איז ר''ת מה שאלתך וינתן לך, מען קען אין דעם טאג זיך אויסבעטן אויף גוטע קינדער נישט אויסגעלאזט קיין איינס.
די פיפטע תורה איז געווען אויפן פסוק 'ובבואו לפני המלך' ווען מען איז פון הימל משפיע א ישועה דארף מען נאך זכותים עס זאל אנקומען ביזן ערד, מחצית השקל וואס איז מאת ככר, אות ק' איז למטה מן השיטה איז משפיע אן קיין מעכב יעדער וועט נהנה זיין.
דער רבי האט זיך אויפגעשטעלט טאנצן 'והריקותי לכם ברכה' מיט א ברען, און געטאנצן א לענגערע צייט.
די זעקסטע תורה 'פורים איז א לשון פון פרו ורבו' עס איז מסוגל פאר שידוכים עס זאל זיין מרבין בשמחה.
רבינו שליט''א האט גערייכערט א ציגאר כנהוג, און געזאגט די זיבעטע תורה 'וכל הרשעה כולה בעשן כעשן תכלה' אלע שאור בבתי ישראל זאל ארויפגיין מיטן רויך, און געגעבן דעם ציגאר פאר הרה''ח ר' שלמה משה קלאגסברוין הי''ו.
די אכטע תורה איז געווען אויפ'ן פסוק 'דורש טוב לעמו' און געטייטשט אז דורך געבן צדקה ביום הפורים ווערט נשפע צוויי מאל דעם שם יב''ק.
מען האט אויפעגעבן די קרויט. דערנאך איז הרה''ח ר' שלמה הערשקאוויטש הי''ו ארויף אויפן טיש און געזאגט חרוזים לכבוד היום און הרה''ח ר' שלום אליעזר דים הי''ו האט אויפגעטרעטן בדברי בדחנות.
מיט אשר הניא האט דער רבי מכבד געווען הגה''צ ר' חיים יוסף ווערצבערגער שליט''א אב''ד הוניאד, שושנת יעקב: הרה''ג ר' מאיר אליעזר פריעדמאן שליט''א, ברכהמ''ז: חדב''ן הגה''צ רב דביהמ''ד אבני צדק שליט''א.
נאך אפאר מינוט איז דער רבי אריינגעקומען צו מעריב, בעל תפילה איז געווען הר''ר הערשל קאהן שליט''א, מען האט נישט געזאגט ברוך ה' לעולם. מען האט געענדיגט 12:30.
▫️ סאטמארע נייעס 🌴 ▫️
ליל פורים
מיטוואך תענית אסתר 7:20 נאכמיטאג איז רבינו שליט''א אריינגעקומען אין ביהמ''ד הגדול צו תפילת מנחה, בעל תפילה איז געווען הרה''ג ר' יחזקאל געלבשטיין שליט''א.
הוצאה והכנסה: הרה''ח ר' משה שווארץ הי''ו (וומסב''ג), כהן: הרה''ח ר' אברהם שמחה פריעדמאן הי''ו, הרה''ח ר' יושע ווערצבערגער הי''ו, שלישי/מפטיר: רבינו שליט''א, הגבה: הרה''ג ר' דוד פערל שליט''א, גלילה: הרה''ח ר' אליעזר דוד עפשטיין הי''ו.
מעריב: הרה''ח ר' עקיבא וויינשטאק הי''ו, נאך קדיש האט רבינו שליט''א אנגעטוהן א טלית שאילה און איז ארויף אויף די בימה, מען האט אויסגעשפרייט די מגילה כאגרת כנהוג. דער רבי האט געזאגט דעם לשם יחוד און געמאכט די ברכות באש קודש און פארגעליינט די מגילה בהתעוררת רב, מען האט אנגעהויבן ליינען 8:25 מען האט געענדיגט 9:30. נאך מגילה לייענען ביים ארויסגיין האט דער רבי געוואונטשן 'א גוטן פורים'.
11:55 איז רבינו שליט''א אריינגעקומען צום ערושה''ט בהיכל השלחנות, ביים אריינקומען האט מען געטאנצן פארשידענע ניגוני שמחה, נאך די זופ האט זיך דער רבי אויפגעשטעלט טאנצן א לענגערע צייט, מיט אשר הניא האט דער רבי מכבד געווען הרה''ח ר' יצחק עהרענפעלד הי''ו, מיט שושנת יעקב הרה''ח ר' מענדל פרענקל הי''ו.
רבינו שליט''א האט געזאגט תורה אויפן פיוט 'אשר הניא' און געטייטשט אז דורך די זדונות וואס ווערן זכיות קען מען משפיע זיין א מפלה פאר שונאי ישראל אדער קען מען דאס משפיע זיין דורך טוהן עבירות לשמה.
דער פורים ראב''ד הרב נפתלי משה ווייס שליט''א איז ארויף אויפן טיש זאגן דברי בדחנות, מיט ברכהמ''ז האט דער רבי מכבד געווען הרה''ח ר' פנחס אלימלך ווייס הי''ו, מען האט געענדיגט 1:40.
דאנערשטאג יום הפורים
אינדערפרי 10:00 איז רבינו שליט''א אריינגעקומען אין ביהמ''ד, צו שחרית איז צוגעגאנגען הרה''ח ר' עקיבא וויינשטאק הי''ו.
הוצאה והכנסה: הרה''ג ר' מענדל גאלד שליט''א אב''ד לובלין, בעל קורא: משב''ק הרה''ח ר' יושע מענדלאוויטש הי''ו, כהן: הר''ר עמרם כהן הי''ו, לוי: הרה''ח ר' יושע ווערצבערגער הי''ו, שלישי: רבינו שליט''א, הגבה: הרב אברהם דוד וואגשאל שליט''א, גלילה: הרב יחיאל אלתר טויב שליט''א.
נאך אשרי ובא לציון איז רבינו שליט''א אריין בחדרו הפרטי און אנגעטוהן רבינו תם תפילין, אים 11:10 איז דער רבי אריינגעקומען אין ביהמ''ד און איז ארויף אויף די בימה און געזאגט דעם לשם יחוד און דאן מקיים געווען מנהג מחצית השקל כנהוג, און דערנאך געזאגט די לשם יחוד און די ברכות פון קריאת המגילה און פארגעליינט באש קודש, מען האט געענדיגט דאווענען 12:30.
אויפ'ן וועג ארויס נאכן דאווענען האט רבינו שליט''א באגעגנט מיט הרה''ח ר' פישל פארקאש הי''ו וועלכע איז צוריקגעקומען פון זיין באזוך אין רומעניע להצלת יהדות אוקריינא ווי ער האט איבערגעגעבן א דעטאלירטע באריכט פארן רבי'ן און דער רבי האט אים אנגעווינטשן און ארויסגעוויזן א שטארקע קורת רוח.
בביתו נאוה קודש האט רבינו שליט''א מקיים געווען די מצוות היום משלוח מנות ומתנות לאביונים, און דאן טועם געווען מאכלי פורים 'נאנט און קינדל', און זיך געוואשן צו די ערשטע סעודה.
נאכמיטאג פון 4:00 האט רבינו שליט''א אויפגענומען דעם ציבור לברך ולהתברך ביום הפורים, צווישן אנדערע איז אריבער הרה''ג ר' אברהם יעקב יאקאב שליט''א דער רבי האט אפגעשטעלט פאר אפאר מינוט און אויסגעפרעגט א באריכט פון זיין באזוך די לעצטערע טעג אין אייראפע להצלת יהדות אוקריינא, אום 6:45 האט מען געדאווענט מנחה, בעל תפילה: הר''ר יואל וויינבערגער הי''ו.
7:10 איז רבינו שליט''א אריינגעקומען בביהמ''ד הגדול צום ערשה''ט משתה היין, ביים אריינגעקומען האט מען געזינגען און געטאנצן, דער רבי האט זיך געוואשן און נאך די כזית געזאגט דעם לשם יחוד און געמאכט א בורא פרי הגפן און געטרינקן לכבוד היום נאך די פיש און נאך די זופ האט דער רבי געמאכט נאכאמאל א לשם יחוד און געטרינקן נאך א כוס.
בשעת די זופ האט מען געזינגען שימני כחותם על לבך, נאכדעם האט דער רבי געוואונקן מ'זאל עס זינגען נאכאמאל און מ'האט דאס געזינגען בבכיות עצומות, און דערנאך האט מען פארגעזונגען כבודו מלא עולם און זיך אויפגעשטעלט טאנצן.
די ערשטע תורה איז געווען אויפ'ן פסוק 'והמן נופל על המיטה' און געטייטשט אז יעקב אבינו איז די נשמה פון כללות ישראל און ער איז מחבר אלע חלקים פון כלל ישראל און דורכדעם האבן די שונאי ישראל א מפלה.
די צווייטע תורה איז געווען אויפ'ן פסוק 'דורש טוב לעמו' דורך די קרי''ש פון מרדכי הצדיק האט ער מהפך געווען דוה צו הוד דורכן מצרף זיין דעם אלופי של עולם.
רבינו שליט''א האט זיך נאכאמאל אויפגעשטעלט טאנצן.
די דריטע תורה איז געווען אויפן פסוק 'ליהודים אותה אורה' און געטייטשט אז דורך תפילין ומילה איז ואתם הדבקים בה' אלוקיכם מען איז דבוק אינעם בוכ''ע און מען קען נישט אפטיילן.
די פערטע תורה איז געווען אויפ'ן פסוק 'ודובר שלום לכל זרעו' און געטייטשט אז די פארמעגן פון א מענטש איז זיינע קינדער שלום איז ר''ת מה שאלתך וינתן לך, מען קען אין דעם טאג זיך אויסבעטן אויף גוטע קינדער נישט אויסגעלאזט קיין איינס.
די פיפטע תורה איז געווען אויפן פסוק 'ובבואו לפני המלך' ווען מען איז פון הימל משפיע א ישועה דארף מען נאך זכותים עס זאל אנקומען ביזן ערד, מחצית השקל וואס איז מאת ככר, אות ק' איז למטה מן השיטה איז משפיע אן קיין מעכב יעדער וועט נהנה זיין.
דער רבי האט זיך אויפגעשטעלט טאנצן 'והריקותי לכם ברכה' מיט א ברען, און געטאנצן א לענגערע צייט.
די זעקסטע תורה 'פורים איז א לשון פון פרו ורבו' עס איז מסוגל פאר שידוכים עס זאל זיין מרבין בשמחה.
רבינו שליט''א האט גערייכערט א ציגאר כנהוג, און געזאגט די זיבעטע תורה 'וכל הרשעה כולה בעשן כעשן תכלה' אלע שאור בבתי ישראל זאל ארויפגיין מיטן רויך, און געגעבן דעם ציגאר פאר הרה''ח ר' שלמה משה קלאגסברוין הי''ו.
די אכטע תורה איז געווען אויפ'ן פסוק 'דורש טוב לעמו' און געטייטשט אז דורך געבן צדקה ביום הפורים ווערט נשפע צוויי מאל דעם שם יב''ק.
מען האט אויפעגעבן די קרויט. דערנאך איז הרה''ח ר' שלמה הערשקאוויטש הי''ו ארויף אויפן טיש און געזאגט חרוזים לכבוד היום און הרה''ח ר' שלום אליעזר דים הי''ו האט אויפגעטרעטן בדברי בדחנות.
מיט אשר הניא האט דער רבי מכבד געווען הגה''צ ר' חיים יוסף ווערצבערגער שליט''א אב''ד הוניאד, שושנת יעקב: הרה''ג ר' מאיר אליעזר פריעדמאן שליט''א, ברכהמ''ז: חדב''ן הגה''צ רב דביהמ''ד אבני צדק שליט''א.
נאך אפאר מינוט איז דער רבי אריינגעקומען צו מעריב, בעל תפילה איז געווען הר''ר הערשל קאהן שליט''א, מען האט נישט געזאגט ברוך ה' לעולם. מען האט געענדיגט 12:30.
▫️ סאטמארע נייעס 🌴 ▫️