כ''ק רבינו הגה''ק שליט''א ביים שלחן הטהור ליל אושפיזא דאהרן כהנא קדישא, במעמד אלפי אנ''ש בסוכה הגדולה שע''י ביהמ''ד הגדול בקרית יואל יצ''ו.
▫️סאטמארע נייעס 🌴▫️
וואטסעפפ גרופע
▫️סאטמארע נייעס 🌴▫️
וואטסעפפ גרופע
What is happening 'in the holy court' — news, reports, photos and videos from the holy communities under the leadership of the Satmar Rebbe shlit"a
…
ליל ב' דחוה"מ - אושפיזא דמשה 'בצל הקודש' פון כ''ק רבינו הגה''ק שליט''א
דער רבי האט געדאווענט מעריב ארום 9:10 בביתו נאוה קודש אויף צאנז קט.
דער רבי איז אריינגעקומען צום שלחן הטהור אין די סוכה הגדולה ארום 11:00.
דער רבי האט געזאגט די סדר אושפיזין, און זיך געוואשן, און מען האט אויפגעגעבן די מאכלים אזוי ווי יו''ט, די בעלי אושפיזין האבן געשטעלט וויין, און נאך די פלייש האבן די בעלי אושפיזין אויפגעגעבן קוגלען און דער רבי האט פארטיילט שיריים.
מיט די שיר המעלות האט דער רבי מכבד געווען:
- הרה''ג רבי יואל מייזליש שליט''א רב דביהמ''ד ברך משה סיגוט.
- נכדו הרה''ג ר' זלמן טייטלבוים שליט''א רב דביהמ''ד בית מנחם זאב.
- הרה''ג ר' יואל אפענהיים שליט''א דומ"ץ בית מדרשינו בשכונת זרע קודש.
דער רבי האט געזאגט תורה אויפן פסוק 'ולכל המורא הגדול אשר עשה משה לעיני כל ישראל' און נאכגעזאגט פונעם תפארת שלמה אז די סיבה פארוואס משה רבינו האט אפגעשטופט מתן תורה מיט נאך א טאג איז געווען צו ווייזן פאר הקב"ה און פאר כלל ישראל אז מתן תורה קומט מיט א תנאי אז הקב"ה גוזר וצדיק מבטלו צדיק גוזר והקב"ה מקיים, און מאריך געווען און ארויסגעברענגט אז די סיבה פארוואס כלל ישראל איז ארויס פאר די צייט איז וויבאלד משה רבינו האט מבטל געווען די גזירה פון גלות מצרים, במילא פעלט זיך שוין נישט אויס אז שאר גליות זאלן משלים זיין און מען קען שוין ארויסגיין פון גלות בכל יום, משה רבינו האט מתפלל געווען פאר כלל ישראל און די תפילות זענען עושה רושם עד היום הזה, לא כהתה עינו ולא נס ליחו און מען איז עומד אינעם גלות נאר אין די זכות פון משה רבינו, און מסיים געווען מיט ברכות לרוב.
ברכהמ''ז: הר''ר דוד משה ראזענבוים שליט''א רב דביהמ''ד תפילה לדוד קרעטשניף.
נאכן בענטשן האט דער רבי פארציילט זכרונות פון די טישן ביי רביה"ק בעל דברי יואל זיע''א אום חוה"מ סוכות און דערציילט ווי רביה''ק זיע''א פלעגט אים מכבד זיין ביי אושפיזא דאהרן אלץ קינד מיט שיר המעלות און אלץ בחור מיטן בענטשן, און ווי רביה''ק האט דעמאלטס פארציילט אז אביו הגה"ק בעל קדושת יו"ט זיע''א האט אים אלץ קינד געהייסן שטעלן טרויבן ביי אושפיזא דמשה זאגענדיג אז עס איז זיין אושפיזא צוליב די פסוק ויואל משה, דערנאך האט זיך דער רבי אויפגעשטעלט טאנצן פאר א לענגערע צייט לכבוד שמחת בית השואבה. מען האט געענדיגט ארום 12:50.
▫️ סאטמארע נייעס 🌴 ▫️
מאנטאג - יום א' דחול המועד סוכות 'בצל הקודש' פון כ''ק רבינו הגה''ק שליט''א
אינדערפרי האט דער רבי געלייגט תפילין בביתו נאוה קודש פארן בר מצוה בחור ב"ר יחזקאל דוב באנדא הי"ו.
דער רבי איז אריינגעקומען צו תפילת שחרית ארום 10:15.
- בעל תפילה: הרה"ח ר' עקיבא הירש הי"ו (וומסב''ג).
דער רבי איז צוגעגאנגען צו הלל און אפגעראכטן די עבודת הקודש ביי די נענועים און דערנאך פארגעזאגט די הושענות.
- פתיחה: הרה''ח ר' יצחק ברוך ברוין הי''ו (מאנסי).
- כהן: הרה"ח ר' מענדל מאיר גליק הי"ו (וומסב''ג).
- לוי: הרה"ח ר' חיים לעווי הי"ו (וויען).
- שלישי: הרה"צ ר' נפתלי הורוויץ שליט''א מראחוב לאנדאן.
- רביעי: רבינו שליט"א.
- הגבה: הר''ר יוקל שלעזינגער שליט''א (לאנדאן).
- גלילה: הב' הבר מצוה ב"ר יחזקאל דוב באנדא הי''ו.
- מוסף: הר"ר חיים אלעזר ווייס שליט"א מחמעלניק מאנסי.
מען האט געענדיגט ארום 12:40.
נאכן דאווענען איז פארגעקומען א ברית לבן הנולד אצל ר' יעקב ישראל מאיר ווייס הי''ו ווי דער רבי איז געווען סנדק ומוהל.
דערנאך איז דער רבי ארויס פארנט פון ביהמ''ד און זיך משתתף געווען ביי די לויה און מלוה געווען די מטה פון הרה''ח ר' עמרם כהן ז"ל.
דערנאך איז דער רבי אריבער אין שטוב פון הרה''ח ר' חיים בערקאוויטש הי''ו ווי עס איז פארגעקומען א ברית לבן הנולד אצל חתנו ר' ליפא ב"ר העניך שווארטץ הי''ו ווי דער רבי איז געווען סנדק.
אין די נאכמיטאג שעות זענען אריין בקו''פ חברי וועד להוצאת ספרי רבינו און האבן אריבערגעברענגט די נייע ספר לב אהרן על סוגיות הש"ס אויף מסכת גיטין וועלכע איז נארוואס ערשינען פון דרוק, עס האט זיך פארצויגן א שיינע שמועס איבער פארשידענע סוגיות הש"ס, און איבער די ספרי לב אהרן וועלכע האלט שוין ביי די 23'סטע באנד, דער רבי האט געטרינקן לחיים לכבוד די שמחה און מאציל געווען מברכת קדשו פאר אלע חברי הוועד.
נאכמיטאג ארום 6:15 איז געווען אויף א ביקור חג הגה"צ רבי מנחם מאיר ווייסמאנדל שליט"א אבד"ק נייטרא מאנסי, עס האט זיך פארצויגן א לענגערע הלכה'דיגע שמועס פאר קרוב צו א שעה איבער פארשידענע שאלות בעניני יו"ט סוכות וועלכע האבן זיך געמאכט און נאך פארשידענע אינטערעסאנטע שאלות, דער רבי האט אים ווארעם מאציל געווען מברכת קדשו און געגעבן ספרו החדש לב אהרן - גיטין און ארויסבאגלייט ביז צו די גאס.
דער רבי האט געדאווענט מנחה ארום 7:30 בביתו נאוה קודש אויף צאנז קט.
צווישן מנחה און מעריב איז געווען זמני כניסה פאר אנ''ש.
▫️ סאטמארע נייעס 🌴 ▫️
מוצאי יו"ט - ליל אושפיזא דיעקב 'בצל הקודש' פון כ''ק רבינו הגה''ק שליט''א
צוליב די רעגן האט זיך דער רבי געוואשן צו די סעודה אין די סוכה בביתו נאוה קודש, די אנוועזנדע בעלי אושפיזין האבן אויפגעגעבן קוגלען לכבוד די אושפיזין.
- ברכהמ''ז: משב"ק הרה''ח ר' יושע מענדלאוויטש הי''ו.
דער רבי איז אריינגעקומען צו די זמירות ודברי תורה אין ביהמ''ד הגדול ארום 12:00.
ביים אריינקומען האט דער רבי געטאנצן אויפן פלאץ פאר עטליכע מינוט, מען האט מאריך געווען בשירות ותשבחות ניגוני יו"ט סוכות,
מיט די שיר המעלות האט דער רבי מכבד געווען.
- הרה"ג ר' זלמן לייב רובין שליט"א אדמו"ר מדינוב מאנסי.
- נכד רבינו הרה''ג ר' חיים יעקב רוקח שליט''א רב דביהמ''ד קול אליהו.
- הר''ר יעקב גראס שליט''א.
דער רבי האט געזאגט תורה אויפן פסוק 'ויצא יעקב מבאר שבע וכו' והנה סולם מוצב ארצה' און געטייטשט אז ווען יעקב אבינו האט געזען אז מלאכים גייען ארויף און אראפ איז אים שווער געווען אז אויב אזוי פארוואס האט אויסגעפעלט אז משה רבינו זאל ארויפגיין נעמען די תורה, הקב"ה האט דאך עס געקענט שיקן מיט א מלאך אלץ א שליח? אלא מאי האט יעקב אבינו פארשטאנען אז מתן תורה האט א דין פון תורת קידושין פון הקב"ה צו כלל ישראל במילא האט הקב"ה נישט געקענט שיקן א מלאך אלץ א שליח וויבאלד כל שאינו בתורת גיטין וקידושין קען נישט זיין קיין שליח פאר קידושין, במילא האט זיך יעקב אבינו געטרייסט אז הקב"ה וועט אויך נישט קענען שיקן קיין גט פאר כלל ישראל מיט א מלאך אלץ א שליח, אויב הקב"ה האט א דין בעל לאשה צו כלל ישראל דארף הקב"ה צושטעלן אלע חיובי בעל לאשה, פרנסה, רפואות, און אויסלייזן פון גלות.
דערנאך האט מען ממשיך געווען בשירה וזמרה און דער רבי האט זיך אויפגעשטעלט טאנצן לכבוד שמחת בית השואבה. מען האט געענדיגט ארום 12:50.
▫️ סאטמארע נייעס 🌴 ▫️
ליל ב' דיו"ט 'בצל הקודש' פון כ''ק רבינו הגה''ק שליט''א
- מערבית: הר''ר יוסף דוד לעווי שליט''א.
מען האט געענדיגט ארום 8:50. נאכן דאווענען איז דער רבי ארויף אויפן ארון הקודש און געוואונטשן פארן גאנצן ציבור צוזאמען 'א גוט יו"ט', און דער רבי איז אהיים לביתו נאוה קודש.
צוליב די ערווארטעטע רעגן האט דער רבי געפראוועט די סעודת יו"ט אין די סוכה בביתו נאוה קודש, דער רבי האט געמאכט קידוש ברגש קודש ארום 10:45.
- הגבהת הכוס: הרה"ח ר' שמחה ישראל אפפעל הי"ו.
מען האט געזינגען ניגוני יו"ט סוכות, דער רבי האט פארטיילט שיירים פון די מייערן פאר די אנוועזנדע, און די בעלי אושפוזין האבן אויפגעגעבן קוגלען לכבוד יו"ט.
- ברכהמ''ז: נכד רבינו הרב אשר אנשיל אשכנזי שליט"א (מאנטשעסטער).
מען האט געענדיגט ארום 11:30.
ארום 12:00 איז דער רבי אריינגעקומען צו די זמירות ודברי תורה אין מבצר הכוללים.
ביים אריינקומען האט דער רבי געטאנצן אויפן פלאץ פאר עטליכע מינוט, און מען האט מאריך געווען בשירות ותשבחות ניגוני יו"ט סוכות.
- מיט די זמירות האט דער רבי מכבד געווען הרה"ג ר' בעריש קאהן שליט"א.
דער רבי האט געזאגט תורה אויפן פסוק 'וירח את ריח בגדיו' און געטייטשט אז דורך דעם וואס מען בלאזט נישט קיין שופר און מען שאקלט נישט קיין לולב אום שב"ק וואס איז נאר אלץ א גזירה פון שמא יעבירנו איז דא א מליצה ישרה אויף כלל ישראל אז א מענטש איז נאר א מענטש און מען קען אמאל פארגעסן, במילא איז מען אייביג דן א מענטש לכף זכות ווען ער טוט אן עבירה אז ער האט פארגעסן.
מען האט ממשיך געווען מיט עטליכע ניגונים און דער רבי האט זיך אויפגעשטעלט טאנצן לכבוד שמחת בית השואבה א לענגערע צייט.
מען האט געענדיגט ארום 12:40.
יום ב' דיו"ט
דער רבי איז אריינגעקומען צום דאווענען ארום 10:15.
- ברכות ופסוקי דזמרה: הר"ר חיים לייב זילבערשטיין שליט"א.
דער רבי איז צוגעגאנגען צו שחרית, יוצר, והלל און אפגעראכטן די עבודת הקודש ביי די נענועים א לענגערע צייט באש קודש, און נאך הלל פארגעזאגט די הושענות מיט גרויס התעוררות.
- הוצאה והכנסה: הרה"ג ר' משה טייטלבוים שליט''א דומ"ץ ביהמ''ד בית שמואל בנימין און הרה''ג ר' יואל היימאן שליט''א מו"ץ בקהלתינו וומסב''ג.
- פסוקי שמע ישראל: הר''ר שמעון זאב מייזליש שליט''א, חתן הגה"צ אבד''ק מאנטרעאל שליט''א.
- הולכת הס"ת לבימה: הרה''ח ר' ישראל אלעזר טאבאק הי''ו און הרה''ח ר' יעקב סאאל הי''ו.
עליות.
- כהן: הרה"ח ר' נחמן כהנא הי"ו.
- לוי: הר''ר יוסף דוד לעווי שליט''א.
- שלישי: הרה"ח ר' יעקב זוסמאן סופר הי"ו.
- רביעי: הרה"ח ר' אברהם שלום לאנדא הי"ו.
- חמישי: רבינו שליט"א.
נאכן עולה זיין האט דער רבי געמאכט א מי שברך פאר הולדת הבת אצל ר' משה אהרן פרידריך הי''ו.
- הגבה אויפן ערשטן ספר: הרה"ח ר' יחזקאל גאלדשטיין הי"ו.
- גלילה: הרה"ח ר' משה קאפפעל הי"ו (לאנדאן).
- מפטיר: הרה"ח ר' אברהם יודא ראזענבערג הי"ו.
- הגבה אויפן צווייטן ספר: הרה"ח ר' משה יצחק שטערנליכט הי"ו (לאנדאן).
- גלילה: הרה"ח ר' יוסף ברמ"א פריינד הי"ו (לאנדאן).
- החזרת הס"ת: הרה''ח ר' ישראל שפילמאן הי''ו.
- מוסף: חדב"ן הגה"צ רב דביהמ"ד אבני צדק שליט"א.
- פתיחה צו אנעים זמירות: הרה"ח ר' בצלאל בנימין פרידריך הי"ו.
מען האט געענדיגט ארום 2:05.
ביים מיטאג טיש בביתו נאוה קודש האט דער רבי מכבד געווען מיט די זמירות נכדו הרב ברוך רוקח שליט''א חתן חדב"ן הגה"צ רב דביהמ''ד אהל פיגא שליט''א.
דער רבי האט געזאגט תורה אויפן פסוק 'וירח את ריח בגדיו' און געטייטשט אז אין דעם זכות וואס אברהם אבינו האט נישט געפרעגט קיין קשיות אויף הקב"ה ביי די עקידה אין דעם זכות פרעגט הקב"ה נישט קיין קשיות אויף כלל ישראל.
- ברכהמ''ז: חדב"ן הגה"צ רב דביהמ''ד אהל פיגא שליט"א.
דער רבי איז אריינגעקומען צו תפילת מנחה ארום 7:40.
- בעל תפילה: הר''ר יחזקאל געלבשטיין שליט''א.
ביים זמן ר"ת ארום 8:00 אזייגער האט מען געדאווענט מעריב.
- בעל תפילה: הרה''ח ר' יצחק פייערשטיין הי''ו.
נאך מעריב איז דער רבי אריין בחדרו הפרטי אינאיינעם מיט הגאון הגדול הדומ"ץ שליט''א און מען האט א לענגערע צייט פון אריבער א האלבע שעה איבערגעגאנגען פארשידענע שאלות וועלכע האבן זיך געמאכט במשך די ערשטע טעג סוכות.
דערנאך איז דער רבי אריבער אין די סוכה הגדולה ווי דער רבי האט געמאכט הבדלה, נאך הבדלה האט דער רבי געוואונטשן א גוטן מועד פארן גאנצן ציבור אינאיינעם. מען האט געענדיגט ארום 8:55.
יום א' דסוכות 'בצל הקודש' פון כ''ק רבינו הגה''ק שליט''א
דער רבי איז אריינגעקומען צו תפילת שחרית ארום 10:20.
- ברכות ופסוקי דזמרה: הר''ר דוד פערל שליט''א.
דער רבי איז צוגעגאנגען צו שחרית והלל, און נאך הלל פארגעזאגט הושענות.
- פתיחת הארון ביי הושענות: הרה"ח ר' יצחק יודא היימאן הי"ו.
- הוצאה והכנסה: הר''ר מאיר מאיער שליט''א (ב''פ) און הרה"ג ר' דוד הירש שליט"א מו"ץ בקהלתינו הק' וומסב''ג.
- פסוקי שמע ישראל: הרה"ג ר' בעריש קאהן שליט"א ראה"כ דכוללינו אנטווערפען.
- הולכת הס"ת לבימה: הרה''ח ר' עקיבא הירש הי''ו (וומסב''ג) און הרה''ח ר' נחום וועבערמאן הי''ו (לאנדאן).
עליות.
- כהן: הרה"ג ר' יואל קאהן שליט''א - מו"ץ.
- לוי: הרה"ח ר' ברוך ליפא לעווי הי"ו.
- שלישי: הגאון הגדול הדומ"ץ שליט"א.
- רביעי: בעל שמחה נכד רבינו הר''ר ליפא רובין שליט''א חתן חדב"ן הגה"צ רב דביהמ''ד ברך משה שליט''א, דער רבי האט קורא שם געווען פאר בתו הנולדה לו למז"ט, ויקרא שמו בישראל: חנה נאך די באבע הרבנית ממוזשאוי ע"ה.
- חמישי: הרה"ח ר' דוד שמואל גאלדבערגער הי"ו.
- שישי: רבינו שליט''א.
נאכן עולה זיין האט דער רבי קורא שם געווען לרגל הולדת הבת אצל:
- ר' משה בר"י ביטמאן הי''ו.
- ר' שמואל בהר"ר וואלף דוד ווערצבערגער הי''ו.
- ר' ברוך מרדכי שווארטץ הי''ו.
- ר' מרדכי יודא בר"ל פאלקאוויטש הי''ו (וומסב''ג).
- ר' מענדל וואלף דרוממער הי"ו.
- שביעי: ר' מאיר מענדל פישער הי''ו, און דער רבי האט קורא שם געווען לרגל הולדת בתו למז''ט.
- הגבה: הרה''ח ר' אנשיל ליכטנשטיין הי''ו (וומסב''ג).
- גלילה: הרה''ח ר' לייב לעבאוויטש הי"ו (לאנדאן).
- מפטיר: הרה"ח ר' מאיר הירש הי"ו.
- הגבה: הרה"ח ר' משה יודא טייטלבוים הי"ו (וומסב''ג).
- גלילה: הרה''ח ר' שלמה סאלאמאן הי"ו (לאנדאן).
- החזרת הס"ת: הרה''ח ר' אברהם משה לאנדא הי''ו (וומסב''ג).
- מוסף: הגאון הגדול הדומ"ץ שליט"א.
- פתיחה צו אנעים זמירות: הרה''ח ר' ישראל ווייס הי''ו.
מען האט געענדיגט ארום 2:00.
נאכן דאווענען איז דער רבי אריבער אין סוכה הגדולה צו די שמחת הקידושא רבא לרגל הולדת הבת אצל נכדו הר''ר ליפא רובין שליט''א, מען האט געזינגען ניגוני שמחה און עס האט אויפגעטרעטן דער בעל שמחה הר''ר ליפא רובין שליט''א, דערנאך האט דער רבי אנגעוואונטשן פארן בעל שמחה, פאר חדב"ן הגה"צ רב דביהמ''ד ברך משה
שליט''א, און פארן גאנצן ציבור. מען האט געענדיגט ארום 2:15.
ביים מיטאג טיש בביתו נאוה קודש האט דער רבי מכבד געווען מיט די זמירות נכדו הרב יואל מייזליש שליט''א בן חדב"ן הגה"צ רב דביהמ''ד ישמח משה שליט''א.
דער רבי האט געזאגט תורה אויפן מדרש 'אתה אמרת והשענו תחת העץ, חייך שאני פורע לבניך מצוות סוכה' און געטייטשט אז מצות סוכה וועלכע מען גייט אריין מיטן גאנצן גוף איז בזכות פון אברהם אבינו וואס האט באקומען די ברכה פון וה' ברך את אברהם בכל.
- ברכת המזון: חדב"ן הגה"צ רב דביהמ"ד ישמח משה שליט"א.
דער רבי איז אריינגעקומען צו תפילת מנחה ארום 6:40.
- בעל תפילה: הר''ר יואל בר"ש ווערצבערגער שליט''א.
- הוצאה והכנסה: הרה''ח ר' יודא אליעזר גאטעסמאן הי"ו.
- כהן: נכד רבינו הרב נחמן כהנא שליט''א חתן חדב"ן הגה"צ רב דביהמ''ד ברך משה שליט''א.
- לוי: הרה"ח ר' שלמה משה קלאגסברוין הי"ו.
- שלישי: הרה"ח ר' מרדכי לאנדא הי"ו.
- הגבה: רבינו שליט''א.
- גלילה: הרה"ח ר' יעקב הערש ניישטאדט הי"ו (וומסב''ג).
דערנאך איז דער רבי אריבער צום סוכה הגדולה ווי דער רבי צו של''ס.
- אודה הר''ר יחזקאל לאנדא שליט''א (לאנדאן).
- שיר המעלות: הרב שלמה כהנא שליט''א.
דער רבי האט געזאגט תורה אויפן מדרש 'אתה אמרת והשענו תחת העץ, חייך שאני פורע לבניך מצוות סוכה' און געטייטשט בדרך אגדה אין די סוגיא פון חצי שיעור און ארויסגעברענגט די חשיבות אפילו פון א חצי מצוה.
- ידיד נפש: הרה"ח ר' משה יודא טייטלבוים הי''ו.
- קל מסתתר: הרה"ח ר' יעקב הערש ניישטאדט הי''ו.
דער רבי האט געבענטשט על הכוס.
מען האט געענדיגט ארום 8:10, און דער רבי איז צוריקגעגאנגען אין ביהמ"ד צו תפילת מעריב.
▫️ סאטמארע נייעס 🌴 ▫️
ימים הראשונים של חג הסוכות תשפ"ז בצל הקודש פון כ"ק רבינו הגה''ק שליט"א
אין די נאכמיטאג שעות האט דער רבי געבינדן די לולב כנהוג.
ארום 7:35 איז דער רבי אריינגעקומען צו אין ביהמ''ד מעוטף בטליתו און צוגעגאנגען צו מנחה. קבלת שבת ומערבית; הר''ר מאיר משה מאשקאוויטש שליט''א. מען האט געענדיגט
ארום 8:50. דער רבי איז ארויף אויפן ארון הקודש און געוואונטשן פארן גאנצן ציבור צוזאמען 'א גוט שבת און א גוט יו"ט', און אהיים לביתו נאוה קודש.
ארום 11:15 איז דער רבי אריינגעקומען צום שלחן הטהור אינעם סוכה הגדולה.
דער רבי האט איינגעלאדענט די אושפיזין און אנגעהויבן שלום עליכם ברגש ובנעימה.
- הגבהת הכוס: הרה"ח ר' אברהם יודא ראזענבערג הי"ו (וומסב''ג).
די בעלי אושפיזין האבן געשטעלט וויין, ביי די מייערן האט דער רבי פארטיילט שיריים פאר די בעלי אושפיזין, און נאך די פלייש האבן די בעלי אושפיזין אויפגעגעבן קוגלען און דער רבי האט פארטיילט שיריים.
- כל מקדש: הר''ר שמעון זאב מייזליש שליט''א חתן הגה"צ אבד''ק מאנטרעאל שליט''א.
- מנוחה ושמחה: הר''ר אברהם וואלף פריעדמאן שליט''א.
דער רבי האט געזאגט תורה אויפן מדרש 'אתה אמרת והשענו תחת העץ חייך שאני פורע לבניך מצות סוכה' און געטייטשט אז אלע גרים במשך די דורות זענען פון די גרים וואס אברהם אבינו האט געמאכט, און זענען ארויסגעקומען רבי מאיר מיט רבי עקיבא וואס זיי האלטן אז כלל ישראל האט א דין בנים למקום און נאר צוליב דעם מעג כלל ישראל זיצן אין די סוכה וואס איז די שרביט של מלך, אזוי אויך די גרים וואס אברהם אבינו האט געמאכט האבן זיך צושפרייט אין די גאנצע וועלט און זיי האבן מזכך געווען דעם אויר אזוי ווי דער תפארת שלמה זאגט אויף די אוכלי משולחנו פונעם בעש"ט זיע''א אז זיי האבן מער נישט געהאט קיין תאוות אכילה, על אחת כמה וכמה די אוכלי משולחנו פון אברהם אבינו האבן זיכער באקומען א קדושה וואס זיי האבן נאכדעם פארשפרייט, און דאס אז כלל ישראל קען היינט צוטאגס אין די טמא'נע גלות זיצן בצילא דהימנותא איז אלעס צו פארדאנקן די גרים וואס אברהם אבינו האט געמאכט.
- קה אכסוף: הרה''ח ר' אברהם שמחה פריעדמאן הי''ו.
- ברכת המזון: הרה"ח ר' אברהם ווידער הי"ו - ראה"ק.
עובדות וסיפורים די וואך האט רבינו שליט''א דערציילט פון הרה''ק קאזניצער מגיד זיע''א וואס די יארצייט איז געפאלן ערב סוכות.
מען האט אויפגעגעבן פירות.
- אז ביום השביעי: הרה''ח ר' אברהם יודא ראזענבערג הי''ו.
מען האט געענדיגט ארום 1:00.
▫️ סאטמארע נייעס 🌴 ▫️
פרייטאג ברכה - ערב סוכות 'בצל הקודש' פון כ''ק רבינו הגה''ק שליט''א
דער רבי האט געדאווענט שחרית אין ביהמ"ד הגדול. פארן דאווענען האט דער רבי געלייגט תפילין פאר די בר מצוה בחורים.
- ב''ר אלעזר רובינפעלד הי''ו.
- ב''ר דוד שפילמאן הי''ו.
דערנאך האט דער רבי געצינדן לעכט לרגל די יומדה"ק פונעם הייליגן קאזניצער מגיד זיע''א.
נאכן דאווענען האט מען אריבערגעברענגט בחדרו הפרטי די ערבות פאר די ד' מינים ווי דער רבי האט פאר א לענגערע צייט איבערגעקוקט און געקליבן די ערבות לכבוד יו"ט, דערנאך איז פארגעקומען א לחיים מיט די בר מצוה בחורים בחדרו הפרטי.
נאך שחרית האט הרה"ח ר' ברוך ליפא לעווי הי"ו מגדולי עסקני קהלתינו הק' אריבערגעברענגט פאר רבינו שליט"א בביתו נאוה קודש א הערליכע געפלאכטענע קיישעלע פארן לולב, דער רבי האט זיך באדאנקט און אנגעוואונטשן ברכת קדשו.
▫️ סאטמארע נייעס 🌴 ▫️
דאנערשטאג ברכה 'בצל הקודש' פון כ''ק רבינו הגה''ק שליט''א
אינדערפרי איז פארגעקומען א ברית לבן הנולד אצל ר' יעקב יואל דרעזדנער הי"ו בבית אביו הרה"ח ר' ברוך יודא הי"ו ווי דער רבי איז געווען סנדק.
דערנאך האט דער רבי מנחם אבל געווען הרה"ח ר' ברוך יודא ואחיו הרה"ח ר' יואל אהרן הי"ו היושבים ע"פ אביהם הרה"ח ר' שמואל מרדכי דרעזדנער ע"ה.
דער רבי האט געדאווענט שחרית אין ביהמ"ד הגדול. פארן דאווענען איז פארגעקומען א ברית לבן הנולד אצל ר' חיים יוסף שמשון שמאיע הי"ו ווי דער רבי איז געווען סנדק.
דער רבי האט געלייגט תפילין פאר די בר מצוה בחורים.
- בן הרה"ג ר' מרדכי הירש שליט"א - מו"ץ.
- ב''ר אהרן גאלד הי''ו.
- ב''ר יואל ברד"ל גרינפעלד הי''ו.
- ב''ר ישראל מאיר ראזענפעלד הי"ו.
ביים ליינען האט דער רבי עולה געווען שלישי. און נאכן דאווענען איז פארגעקומען א לחיים מיט די בר מצוה בחורים בחדרו הפרטי.
אין די נאכמיטאג שעות איז דער רבי געווען אויף די וועכענטליכע באזוך אינעם בית השחיטה המהודרת.
ארום 6:15 האט דער רבי געדאווענט מנחה בביתו נאוה קודש אויף צאנז קט.
נאך מנחה איז פארגעקומען א ברית לבן הנולד אצל ר' ארי' בוכינגער הי"ו (מאנטרעאל) ווי דער רבי איז געווען סנדק.
דערנאך איז פארגעקומען א מסיבת לחיים, עס האט זיך פארצויגן א שיינע שמועס איבער די שייכות פון מצות ברית מילה צו יו"ט סוכות, דער רבי האט געטרינקן לחיים און מאציל געווען מברכת קדשו.
ארום 8:00 איז פארגעקומען בביתו נאוה קודש אויף צאנז קט. א סיום כתיבת ס''ת וואס ווערט געשריבן דורך הרבני הנגיד ר' יואל עפשטיין הי"ו מראשי קהלתינו הק', און ווערט אריינגעגעבן חוה"מ אין ביהמ"ד עובדי ה' אין די פעבעוואד פירמע אין ניו דזשערזי, דער רבי האט אריינגעשריבן עטליכע אותיות און מכבד געווען הרה"ח ר' יואל הי"ו אריינצושרייבן די לעצטע אותיות, עס האט זיך פארצויגן א שיינע שמועס, דער רבי האט געטרינקן לחיים און מאציל געווען מברכת קדשו, און דערביי אים געגעבן א מתנה ספר עט סופר מבית גנזיו און אריינגעשריבן ברכות לרוב אלץ הכרת הטוב פאר זיינע פילע נדבות לכל קדשי קהלתינו ומוסדותינו הק', ובמיוחד פארן אויפבויען דעם הערליכן נייעם ספרים שטוב בביתו נאוה קודש.
דער רבי איז געגאנגען הגבה און געטאנצן מיט די אפענע ספר תורה, מיט גלילה איז מכובד געווארן חמיו הרה"ח ר' הערש אלימלך עקשטיין הי"ו, און מיטן אנטוהן דעם כתר תורה, אביו הרה"ח ר' אפרים יוסף עפשטיין הי"ו, דער רבי האט ממשיך געווען מיט די ריקודין, און מכבד געווען צו טאנצן הרה"ח ר' יואל הי"ו און די זיידעס שיחי'. מען האט געענדיגט ארום 8:20,
דערנאך איז דער רבי אריבער צו די סוכה הגדולה פון ביהמ"ד הגדול ווי דער רבי האט געלייגט סכך לכבוד יו"ט סוכות, דער רבי האט זיך מטריח געווען בטירחא דגברא רבא און ארויף אויפן הייב מאשין און געלייגט די סכך העכער דעם פלאץ ווי דער רבי זיצט בעת עריכת השלחנות במשך דעם יו"ט, דערנאך האט דער רבי אנגעוואונטשן ברכת קדשו פאר די עסקנים און פארן נדבן הסוכה הרבני הנגיד ר' יודא ווייס הי"ו. דער רבי האט פארלאזט די סוכה ארום 8:30.
זמני כניסה בקו''פ איז געווען פון 8:35 ביז 12:10 אויפדערנאכט בביתו נאוה קודש אויף איהעל קט.
דער רבי האט געדאווענט מעריב ארום 12:10, פאר מעריב האט דער רבי געצינדן לעכט לרגל די הילולא קדישא פונעם הייליגן קאזניצער מגיד זיע''א.
▫️ סאטמארע נייעס 🌴 ▫️
מיטוואך ברכה 'בצל הקודש' פון כ''ק רבינו הגה''ק שליט''א
אינדערפרי איז פארגעקומען די בריתן.
- לבן הנולד אצל ר' משולם איסר לעווי הי"ו ווי דער רבי איז געווען סנדק ומוהל.
- לבן הנולד אצל ר' אלי' פאוועל הי"ו ווי דער רבי איז געווען סנדק ומוהל.
- לבן הנולד אצל ר' מאיר דוב סאנדעל הי"ו ווי דער רבי איז געווען סנדק.
דער רבי האט געדאווענט שחרית אין ביהמ"ד הגדול. פארן דאווענען האט דער רבי געלייגט תפילין פארן בר מצוה בחור בהר"ר אברהם יואל גראסבערג שליט''א.
נאכן דאווענען איז פארגעקומען א לחיים מיטן בר מצוה בחור בחדרו הפרטי.
און די פארמיטאג שעות ארום 1:30 האט רבינו שליט"א פארהערט בביתו נאוה קודש די הונדערטער תלמידי כתה ט' פון ביידע סניפים פון מוסדות קרית יואל אויף מסכת קידושין וואס זיי האבן געלערנט במשך די יאר, און נאך א לענגערע צייט פארהערן אנגעוואונטשן פאר די מרביצי תורה און פאר אלע בחורים.
דערנאך זענען די מנהלים אריין בקו''פ און דער רבי האט אינטערגעשריבן די כתבים וועלכע וועלן פארטיילט ווערן פאר אלע בחורים, און זיי מאציל געווען מברכת קדשו.
ארום 6:50 האט דער רבי געדאווענט מנחה בביתו נאוה קודש אויף צאנז קט.
זמני כניסה איז געווען פון 8:15 ביז 12:15 אויפדערנאכט בביתו נאוה קודש אויף איהעל קט.
ארום 9:10 איז פארגעקומען אין ביהמ"ד בביתו נאוה קודש א סיום כתיבת ספר תורה פאר די ס''ת וואס ווערט געשריבן דורך נכד רבינו הרב חיים הערש טייטלבוים שליט"א לע"נ זקינו הגה"ק רבי שלום אליעזר מראצפערט זיע''א, און ווערט אריינגעגעבן דינסטאג - ב' דחוה"מ סוכות אין ביהמ"ד הגדול דקר''י, מען האט געזינגען ניגוני התעוררות און דער רבי האט אריינגעשריבן די לעצטע אותיות, געטרינקן לחיים און אנגעוואונטשן פאר נכדו, ובני משפחתו און פארן גאנצן ציבור, און מען האט ממשיך געווען מיט ניגוני התעוררות.
דערנאך איז דער רבי געגאנגען הגבה און געטאנצן מיטן אפענעם תורה, גלילה איז געגאנגען הר''ר חיים הערש שליט"א, חגירת האבנט: בנו הילד זלמן לייב ני"ו, לבישת המענטעלע: חתנו הרב יעקב יצחק ראטענבערג שליט"א, דער רבי האט אנגעטוהן דעם כתר תורה און געטאנצן מיט די ספר תורה און מכבד געווען הר''ר חיים הערש שליט"א צו טאנצן מיטן ספר תורה. מען האט געענדיגט ארום 9:35.
דערנאך האט דער רבי געדאווענט מעריב, און נאך מעריב ווייטער ממשיך געווען אויפנעמען דעם ציבור.
ביים אנקומען אהיים לביתו נאוה קודש האט זיך דער רבי אומגעקוקט אויף די פרישע נוי סוכה וועלכע באצירן די סוכה בביתו נאוה קודש און דערביי באדאנקט פאר די עוסקים במלאכת הקודש און מאציל געווען מברכת קדשו.
▫️ סאטמארע נייעס 🌴 ▫️
דינסטאג ברכה 'בצל הקודש' פון כ''ק רבינו הגה''ק שליט''א
דער רבי האט געדאווענט שחרית אין ביהמ"ד הגדול. פארן דאווענען האט דער רבי געלייגט תפילין פאר די בר מצוה בחורים.
- ב"ר משה ברוך כ''ץ הי"ו.
- ב"ר משה יצחק איצקאוויטש הי"ו.
- ב"ר קלמן יעקב ווייס הי"ו.
נאכן דאווענען איז פארגעקומען א לחיים מיט די בר מצוה בחורים בחדרו הפרטי.
אין די פארמיטאג שעות האט דער רבי געלייגט סכך אין די פריוואטע סוכה בביתו נאוה קודש און געזאגט לשם צל סוכה, און איבערגעגעבן פארשידענע הוראות און זיך באדאנקט פאר די עסקנים העוסקים במלאכת הקודש אהערצושטעלן די סוכה.
ארום 6:50 האט דער רבי געדאווענט מנחה בביתו נאוה קודש, און ארום 8:15 האט דער רבי געמאכט קידוש לבנה פארנט פון ביתו נאוה קודש אויף איהעל קט.
זמני כניסה בקו''פ איז געווען פון 8:20 ביז 11:40 אויפדערנאכט בביתו נאוה קודש אויף איהעל קט.
דער רבי האט געדאווענט מעריב ארום 10:40 און דערנאך ווייטער ממשיך געווען אויפנעמען דעם ציבור.
▫️ סאטמארע נייעס 🌴 ▫️
יום הקדוש תשפ"ז בצל הקודש פון כ"ק מרן רבינו הגה"ק שליט"א בקרב קהלתינו הק' בוויליאמסבורג יצ"ו
זונטאג ערב יום כיפור אינדערפרי ארום 6:00 איז רבינו שליט"א אריינגעקומען צו אמירת סליחות אין ביהמ''ד הגדול בקר"י. בעל תפילה: הרה"ח ר' יושע טעללער הי"ו, מען האט געענדיגט ארום 6:20, נאך סליחות איז אריבער א גרויסע ציבור אנ''ש תושבי קר''י לברך ולהתברך אין ערב יום הקדוש, און דער רבי איז אהיים לביתו נאוה קודש.
בביתו נאוה קודש האט רבינו שליט"א מקיים געווען דעם מנהג כפרות און אפגעברענט די עק פון די פעדערן.
דערנאך ארום 6:40 איז רבינו שליט"א אריבער אינעם בית השחיטה המהודרת ווי הר''ר יואל בר''מ ווערצבערגער שליט''א האט געשחט'ן דעם עוף, דער רבי האט בודק געווען דעם חלף, און נאכן שחט'ן געזאגט דעם לשם יחוד און די ברכה און מקיים געווען מצוות כיסוי הדם. אויך האט דער רבי בודק געווען די חלפים פון אלע שוחטים און געוואונטשן א גמר חתימה טובה. און דערנאך אריין אויף א באזוך אינעם בית השחיטה פלענט און אריבערגעגאנגן על כל פרט ופרט כדרכו בקודש, אין באגלייטונג פון הרב הגאון ר' יואל הערש מאשקאוויטש שליט''א דומ"ץ קרית טאהש.
פון דארט איז דער רבי אריבער צום כפרות לאקאציע ביי די בוטשער געשעפט אויפן 208 אין שכונת זרע קודש, דער רבי האט זיך אומגעקוקט אויפן סדר השחיטה און בודק געווען די חלפים פון די שוחטים און אנגעוואונטשן ברכת קדשו פאר די שוחטים און איינגעשטעלטע, און איז אהיים לביתו נאוה קודש.
ארום 8:00 איז דער רבי אריינגעקומען אין ביהמ"ד הגדול צו תפילת שחרית.
פארן דאווענען איז פארגעקומען א ברית לבן הנולד אצל ר' יואל בר"מ פערל הי"ו ווי דער רבי איז געווען סנדק.
דער רבי האט געלייגט תפילין פאר די בר מצוה בחורים.
- ב"ר יואל ב"ר מאיר מיכאל סאאל הי"ו.
- ב"ר מנחם ברוינער הי"ו.
בעל תפילה: הרה"ח ר' שמחה ישראל אפפעל הי"ו.
נאכן דאווענען איז פארגעקומען א מסיבת לחיים בחדרו הפרטי, ווי דערביי איז דער משמש הרה"ח ר' יואל קויפמאן הי"ו אריין ווי דער רבי האט גענומען לקח און מטיב געווען דעם משמש כנהוג. און דערנאך אנגעוואונטשן פאר די בר מצוה בחורים
ארום 10:20 איז רבינו שליט''א אריינגעפארן קיין וומסב''ג וויילן אויף יום הקדוש, דער רבי איז אנגעקומען ארום 11:30 און אהיים לביתו נאוה קודש שע"י ביהמ"ד הגדול.
אונטערוועגס האט דער רבי גערופן טעלעפאניש עטליכע מראשי קהלתינו הק' בארה"ק, בשעת דארט איז שוין הארט לפני כניסת היום, און מאציל געווען מברכת קדשו לקראת יום הקדוש הבעל"ט.
נאכמיטאג ארום 2:00 איז רבינו שליט"א אריינגעקומען צום שלחן הטהור ערב יום הקדוש בהיכל תהילות יהוסף אין ביהמ''ד הגדול.
פארן זיך וואשן צו די סעודה של מצות היום האט דער רבי געזאגט א לענגערע לשם יחוד שטילערהייט, ביי לחיים נאך די פיש האט דער רבי געוואונטשן 'א גוט געבענטשט יאר', ביי די זופ איז געווען קרעפלעך, און ביי לחיים נאך די זופ האט דער רבי געוואונטשן 'א שנה טובה ומבורכת', די פלייש איז געווען פון דעם עוף וואס דער רבי האט מקיים געווען דעם מנהג כפרות כנהוג.
במשך דעם טיש האט מען געזינגען מערערע ניגוני התעוררות פון ימים הנוראים בשעת דער רבי האט פארגאסן טייכן טרערען בחדרת קודש באימה ופחד פארן יום הדין, ובפרט ווען דער רבי האט פארגעזינגען דעם פיוט 'ירצה צום עמך' אויפ'ן אהבה רבה ניגון המקובל פון הרה''ק רבי ר' הערש מרימנוב זיע''א.
רבינו שליט"א האט געזאגט תורה אויפן פיוט במה אקדם 'אבל עתה בזכרי מלכות שם המיוחד' און געטייטשט דער שם הוי"ה איז היה הוה ויהיה, ביי הקב"ה איז דער עבר הוה און עתיד אלעס איינס, איז הקב"ה מצרף די טוב העתיד, וויבאלד א איד גייט אויפשטיין תחיית המתים האט ער א דין ווי א בעל חי ווערט מען נישט נדחה און עס ניצט תשובה, און הקב"ה רעכנט אריין אונזערע מצוות פון די עתיד במילא גייט מען ארויסגיין זכאי בדין, און מסיים געווען בברכות לרוב פארן גאנצן ציבור.
- ברכהמ"ז: נכד רבינו הרב אברהם יושע העשיל רוקח שליט''א חתן הגה"צ רב דביהמ''ד ישראל שלום שליט''א.
מען האט געענדיגט ארום 3:15.
וישא אהרן את ידיו על העם ויברכם
נאכן טיש איז רבינו שליט"א אריין בביתו נאוה קודש שע''י ביהמ''ד הגדול ווי עס זענען אריבער אלפי אנ''ש להתברך צום הייליגן טאג, אויף א ספּעציעלן שנעלן סדר צוליב די ריבוי העם.
נאכן בענטשן דעם ציבור אום 4:10 איז רבינו שליט"א אריבער צו די פריוואטע מקוה אין שטוב פון הרה''ח ר' וואלף לאנדא הי''ו, און ארום 4:50 איז רבינו שליט"א אריינגעקומען צו מנחה אין ביהמ"ד הגדול, דער רבי האט אנגעצינדען די נרות שעוה ביים עמוד, בעל תפלה איז געווען הרה"ח ר' יעקב הערש היימאן הי"ו, ביי די ווידוי הגדול האט דער רבי מאריך געווען בבכיות. מען האט געענדיגט ארום 5:20.
נאך די סעודת המפסקת בביתו נאוה קודש איז רבינו שליט"א נאכאמאל געגאנגען אין מקוה אין ביהמ''ד הגדול לעת כניסת היום. ביים זמן האט דער רבי געצינדן בביתו נאוה קודש די נרות יו''ט, יזכור ליכט, און א געזונטע לעכט.
דערנאך האט דער רבי געוואונטשן אלע וואס זענען אריינגעשריבן אינעם ספר הזכרונות, און אלע כוללות קוויטלך מאנ"ש ירושלים, בני ברק, בית שמש, און אייראפע.
רבינו שליט''א האט געמאכט דעם ברכת להתעטף אויף זיין אייגענעם טלית, און דערנאך אנגעטוהן דעם טלית, קיטל, וועסטל און קאפל פון רביה''ק בעל דברי יואל זיע''א.
במשך אלע תפילות איז דער היכל הביהמ''ד הגדול מיט אלע גאלעריען און היכלים געווען איבערגעפילט מקצה אל קצה נישט קענענדיג אקאמאדירן דעם ריזן ציבור לאלפים וואס זענען געקומען זיך מסתופף זיין בצל הקודש אינעם דעם הייליגן טאג.
בזאת יבא אהרן אל הקודש
ארום 7:25 איז רבינו שליט"א אריינגעקומען אין ביהמ"ד צו כל נדרי, דער רבי איז ארויף אויפן ארון הקודש און מתפלל געווען א שטילע תפילה און אנגעהויבן די הייליגע כל נדרי דרשה מיט גרויס התעוררות ובקול בכי אויפן פסוק 'כי ביום הזה יכפר עליכם מכל חטאתיכם לפני ה', און געטייטשט אז מיט יעדע עבירה וואס א מענטש טוט ח"ו קומט די פגם אן אינעם ביהמ"ק און דאס גיבט א כח פאר די אומה"ע צו קענען שולט זיין אויפן ביהמ"ק טראץ די גרויסע קדושה פונעם פלאץ, און מיט בכיות ממשיך געווען און דערמאנט אז ביי די געהויבענע נסיעה שב''ק פ' תולדות אין ארה"ק דעם ווינטער העעל"ט האט מען געזען ווי אויפן מקום קודש הקדשים איז ליידער דא א בית טומאה, 'אוי לעיינים שכך רואות' 'כל דור שלא נבנה ביהמ"ק בימיו כאילו נחרב בימיו' וויבאלד מען איז מוסיף פרישע עבירות וואס גיבט נאך מער כח פאר די טומאה און די קליפות, וואלט מען ווען תשובה געטוהן כדבעי וואלט דער פגם און די קליפות אוועקגעגאנגען פונעם מקום המקדש און דאס ביהמ"ק וואלט אויפגעבויעט געווארן, און נאכגעזאגט וואס רביה"ק בעל דברי יואל זיע''א האט געזאגט בשנת תשכ"ו אז יעדע זעכציג יאר חזר'ט זיך איבער די שנת פקידה, ווי דער הייליגער שינאווער רב זיע''א האט געזאגט בשנת תרס"ו אז יענע יאר איז א עת פקידה פאר ביאת המשיח, און רביה"ק זיע''א האט שטארק איינגעריסן מען זאל זוכה זיין צו די גאולה בשנת תשכ"ו און נישט ח"ו דארפן ווארטן נאך זעכציג יאר, דער רבי האט אויסגעפירט מיט בכיות אז ליידער איז שוין יא אריבער נאך זעכציג יאר מען האט געהאפט אז שנת תשפ"ו וועט יא זיין ביאת המשיח אבער ליידער שטייט מען שוין ערב יום כיפור תשפ"ז ועדיין לא נושענו, און נאכגעזאגט אז ביז יום כיפור ווערט נאך פאררעכנט אלץ די פריערדיגע יאר און אויב וועט מען תשובה טוהן דעם יום כיפור כדבעי קען מען נאך זוכה זיין צו די גאולה
השלימה.
נאך די דרשה לעת כניסת היום האט רבינו שליט''א דערמאנט די מנהג פון רבותינו הק' צו זאגן וידוי לעת כניסת היום און אנגעהויבן בבכיות עצומות מאין הפוגות 'אנא תבא לפניך תפלתינו' און פארגעזאגט אויפן ארון קודש אינאיינעם מיטן ציבור מיט די תנועות 'אשמנו בגדנו..' ווען צווישן יעדע ווארט ברעכט דער רבי אויס אין א שרעקליכן געוויין וואס האט מיטגעשלעפט דעם גאנצן ציבור בבכיות נוראות און האט אויפגעציטערט די הערצער פון די טויזענטער מתפללים פאר לענגערע מינוטן.
נאך וידוי האט דער משב"ק הרה"ח ר' חיים שלמה פישער הי"ו ארויסגענומען די ספר תורה פון ארון הקודש און איבערגעגעבן פאר רבינו שליט"א, דער רבי האט איבערגענומען די ס''ת בחביבות און אנגעהויבן מיט די דברי התעוררות און געזאגט אז מען דארף מפייס זיין די תורה הקדושה, יעדע מאל א מענטש טוט א עבירה ווערט עס אריינגעשריבן אינעם ס''ת, חטאה בכפלים חוץ וואס מען דארף תשובה טוהן אויף די עצם עבירה דארף מען אויך תשובה טוהן אויף דעם וואס עס איז געווארן אריינגעשריבן אינעם ס''ת, און מעורר געווען צו תשובה טוהן און מפייס זיין די תורה אויסצומעקן די עבירות, די ספר תורה שטייט דא אין די הייעך און קוקט ווער סאיז יא מפייס און ווער נישט... און יעדער דארף זיך מאכן א חשבון הנפש ווי מען האלט אויף דער וועלט, אז מען וועט מפייס זיין די ספר תורה מיט אן אמת וועט די תורה זיין א מליץ יושר פאר כלל ישראל און מען וועט האבן א גמר חתימה טובה.
ביים ענדיגן האט דער רבי פארגעזאגט אויפן פלאץ דריי מאל אור זרוע און פלגי מים, און דערנאך מיט מסירת נפש ארומגעגאנגען דעם ביהמ"ד ביז אריין אינעם נייעם צוגעלייגטן עקסטענשאן - טראץ דעם שווערן געדרענג - און געזאגט נאך דריי מאל, איין מאל אויף יעדע זייט פון ביהמ"ד.
אלע תפילות האט רבינו שליט''א געדאווענט אין א מחזור תפילה ישרה.
נאך קם רבי שמעון האט רבינו שליט"א זיך אויפגעשטעלט און אנגעהויבן 'כל נדרי'. צו האלטן די ספרי תורה זענען מכובד געווארן בנש"ק הרה"צ הישיש ר' ירמי טייטלבוים שליט"א מאוהעל און הרה''ג ר' אברהם וואלף שנעבאלג שליט"א דומ"ץ ביהמ''ד אור ישראל אלימלך.
דערנאך האט רבינו שליט"א אנגעהויבן מערבית בהתעוררות רב.
מיט פתיחות ביי מעריב זענען נתכבד געווארן:
- הרה''ח ר' אברהם דוד קארצאג הי''ו.
- הרה''ח ר' אנשיל ליכטנשטיין הי''ו.
- הר''ר חיים ראובן שעהנברוין שליט''א.
- הרה''ח ר' שלמה אליעזר שפילמאן הי''ו.
- הרה''ח ר' חיים פריעדמאן הי''ו.
נאך מעריב האט הרה"ח ר' יודל ווערצבערגער הי"ו פארגעזונגען אדון עולם און געזאגט די פיר קאפיטלעך תהילים.
שיר היחוד האבן פארגעזאגט:
- הר"ר מיכל ניימאן שליט"א.
- הרה''ח ר' חיים הערש גאלד הי''ו.
- הר"ר שניאור זלמן פערלמוטער שליט"א.
- הר"ר משה אפרים הערשקאוויטש שליט"א.
- הר"ר יואל ברי"ב שטערן שליט"א.
- הר"ר ישעי' יצחק ברי"א רובין שליט"א.
- שיר ליום השבת - אז ביום השביעי האט פארגעזינגען הרה"ג ר' ישעי' ליכטענשטיין שליט"א מו"ץ.
מען האט געענדיגט ארום 11:30. רבינו שליט"א איז ארויף אויפן ארון קודש און געוואונטשן בצהלות פניו 'א גוט יו"ט' לכל הקהל הקודש ולכל העם העומדים בעזרה, אויף אלע זייטן פון ביהמ''ד.
ונתנה תוקף קדושת היום
יום הקדוש אינדערפרי בשעת עטיפת הטלית איז געווען אויפן טיש די טלית פון רביה''ק בעל דברי יואל זיע''א וואס דער רבי טוהט אהן ביי מוסף.
רבינו שליט"א איז אריינגעקומען אין ביהמ"ד ארום 8:10.
רבינו שליט''א האט אפגעראכטן זיינע הייליגע תפילות בהשתפכות הנפש ובבכיות נוראות דער קול בוכים וואס האט זיך געהערט אינעם גאנצן ביהמ''ד.
- פתיחת הארון הקודש: הרה"ח ר' משה יודא גאלדבערגער הי"ו.
- אנעים זמירות: הרה"ח ר' נחמן דוב העללער הי"ו.
- פסוקי דזמרה: הגה"צ ר' נפתלי הירצקא צוויבל שליט"א ראה"כ.
וכרות האט דער רבי פארגעזאגט פסוק בפסוק.
- שחרית: נכד רבינו הרה"ג ר' יואל אשכנזי שליט"א ר"מ בישיבתינו הק' אהבת התורה אין וומסב"ג בן הגה"צ רב דביהמ''ד אבני צדק שליט''א.
מיט די פתיחת זענען נתכבד געווארן.
- הר"ר יו"ט יאזשעף שליט''א (קר"י).
- הרה''ח ר' יצחק זינגער הי''ו.
- הר''ר יואל שטערן שליט''א.
- הרה''ח ר' שמשון דוד גרינפעלד הי''ו.
- הרה''ח ר' חיים יודא לעפקאוויטש הי''ו.
מען האט געענדיגט שחרית ארום 12:15.
- הוצאה והכנסה זענען נתכבד געווארן הר"ר אלי' גרויס שליט"א מבערבעשט, און הגה"צ ר' מאיר צוויבל שליט''א מרבני קהלתינו הק'.
רבינו שליט"א איז געווען בעל קורא און געליינט בהתעורורות רב.
עליות:
- כהן: הרה"ח ר' זלמן לייב גליק הי"ו.
- לוי: הרה"ח ר' עקיבא הירש הי"ו.
- שלישי: הרה''ח ר' חיים יודא לעפקאוויטש הי''ו (ב''פ).
- רביעי: משב"ק הרה"ח ר' חיים שלמה פישער הי"ו.
- חמישי: הרה"ח ר' שלמה יעקב מערץ הי"ו.
- שישי: רבינו שליט"א.
נאכן עולה זיין האט דער רבי קורא שם געווען לרגל הולדת הבת אצל ר' משה ב"ר דוד יואל רייך הי"ו.
- הגבה אויפן ערשטן ספר: הרה"ח ר' משה דוד גאלדשטיין הי"ו.
- גלילה: הרה"ח ר' אייזיק הערש בערקאוויטש הי"ו.
- מפטיר: הרה"ח ר' חיים פריעדמאן הי"ו.
- הגבה אויפן צווייטן ספר: הרה"ח ר' יצחק שווארטץ הי"ו.
- גלילה: הרה"ח ר' פישל שאפפער הי"ו.
מען האט געענדיגט ארום 12:50, עס איז געווען פויזע.
נאכן ליינען אויפן וועג אראפ פון די בימה האט דער רבי צוגערופן הר''ר אברהם יוסף פריעדמאן שליט"א מראשי וועד החינוך שע''י מוסדותינו הק' וומסב''ג, און זיך נאכגעפרעגט איבער די שטארקע אויפוואכונג איבער די פריצות'דיגע שייטלעך און איבער די תקנות המוסד בעניני כיסוי הראש, דער רבי האט זיך נאכגעפרעגט בפרטי פרטים איבער די 'ראשי' אפליקאציעס און אויפגעפאדערט צו שטיין על המשמר בכל תוקף ועוז.
ארום 1:30 איז דער רבי צוריק אריינגעקומען אין ביהמ"ד און עס איז געווען יזכור
אום 1:45 איז רבינו שליט"א צוגעגאנגען צו תפילת מוסף און געזאגט הנני העני ממעש, און מזמור לדוד הבו לה'. קדיש איז געווען 1:50.
טהור לב פסע ופניו לקודש ומתפלל, אמירת סדר העבודה באש להבת שלהבת, קהל עדותינו עליך יסמוכו, ועל ידך תהא סליחתינו
אשרי עין ראתה די עבודת הקודש ביי מוסף בבכיות נוראות פון רבינו הגה"ק שליט"א.
אהרן קדוש ה' לשרתך קדשת בפרט ביי די עבודת הקודש ביי די סדר העבודה בהשתפכות הנפש.
ובכן צדיקים יראו וישמחו די ריקודי קודש למעלה מהשגתינו ביי די שטיקלעך און ביי די קדישים נאך די תפילות.
פתיחות ביי מוסף זענען נתכבד געווארן:
- הרה"ח ר' דוד ארי' יאקאב הי"ו.
- הר"ר משה גדלי' פאלאטשעק שליט"א
הרה"ח ר' אלי' לייב ראזענבערג הי"ו.
הרה''ח ר' פנחס משה לאנדא הי''ו (ב''פ).
הרה"ח ר' אהרן הערש מיטטעלמאן הי"ו.
הרה''ח ר' ישראל מנחם קלעפפנער הי''ו.
משב"ק הרה"ח ר' שמואל הכהן פריעדמאן הי''ו.
הגבה ביי כורעים זענען נתכבד געווארן משמש צו זיין ליד קדשו פון רבינו שליט"א.
- די ערשטע כורעים: הרה"ח ר' רפאל פערלמוטער הי"ו (מאנסי) און הרה"ח ר' דוד שטיינבערג הי"ו.
- די צווייטע כורעים: הרה"ח ר' יקותיאל דוד אהרן ווייס הי''ו און הרה''ח ר' אהרן הערש מיטטעלמאן הי''ו (ב''פ).
- די דריטע כורעים: הרה''ח ר' יואל יאקאבאוויטש הי''ו און הרה''ח ר' אברהם מאיר ווערצבערגער הי''ו (מאנטרעאל).
- די פערטע כורעים: הרה"ח ר' משה אברהם לעפקאוויטש הי"ו און הרה"ח ר' יעקב לאנדא הי"ו (ב''פ).
מען האט געענדיגט מוסף ארום 5:45.
- צו מנחה איז צוגעגאנגען הרה"ח ר' יודל ווערצבערגער הי"ו.
- הוצאה והכנסה: הרה"ג ר' אשר חיים ווייזער שליט"א מו"ץ בקהלתינו הק' ב''פ.
- כהן: הרה"ח ר' פסח קאהן הי"ו.
- לוי: הרה"ח ר' דוד שטיינבערג הי"ו.
- שלישי - מפטיר: רבינו שליט"א. דעם רבינ'ס עלי' איז געקויפט געווארן דורך הרה"ח ר' יחזקאל דוד בערקאוויטש הי"ו אינאיינעם מיט ר' אברהם בראך הי"ו.
- הגבה: הרה"ח ר' אברהם בראך הי"ו.
- גלילה: הרה"ח ר' טובי' ליפא גראס הי"ו.
- פתיחת הארון ביי מנחה: הרה"ח ר' חיים יודא גאלדבערגער הי"ו.
מען האט געדאווענט שנעל כנהוג. נאך מנחה האט מען געזאגט לדוד ה' אורי וישעי. מען האט געענדיגט ארום 6:45.
תיכף נאך מנחה האט רבינו שליט"א אנגעהויבן אשרי 'תפלת נעילה' באש קודש ובבכיות עצומות, מען האט געזאגט די י"ג מידות ביי אלע שטיקלעך ווי די מנהג פון רביה"ק בעל ברך משה זיע''א. פתיחה צו נעילה: הרה''ח ר' יצחק קליין הי''ו.
נאך קדיש תתקבל ארום 8:15 האט הרה"ח ר' נפתלי הירצקא שטיין הי"ו געבלאזן די תקיעה גדולה און רבינו שליט"א האט אויסגעשריגן בקול אדיר וחזק לשנה הבאה בירושלים!.
רבינו שליט"א האט צוגעווארט ביז דער גרויסער מנין ענדיגט און דאן זיך געשטעלט דאווענען מעריב, בעל תפילה איז געווען הרה"ח ר' יואל וויינבערגער הי"ו. מען האט געענדיגט אום 8:35.
נאך מעריב האט רבינו שליט"א אנגעטוהן די שיך, און דערנאך אריבער אין היכל תהילת יהוסף, און געמאכט הבדלה און געמאכט א ברכת על הגפן און אויסגעפאסט, מען האט געזינגען ניגוני יו''ט דער רבי האט געוואונטשן א גוט יו''ט פארן גאנצן ציבור, און מען האט ארויסגעלייגט רבינו שליט''א בשירה ובזמרה מיטן ניגון אשרי העם. מען האט געענדיגט ארום 8:45.
ויו"ט היה עושה בצאתו בשלום מן הקודש
ארום 11:20 איז רבינו שליט"א אריינגעקומען צום עריכת שלחה"ט מוצאי יום הקדוש בתופים ובמחולות בבית מדרשינו הגדול בוומסב"ג במעמד אלופי אלפי ישראל. ביים אנקומען איז דער רבי ארויס און א פייערדיגן ריקוד אויפן פלאץ פאר עטליכע מינוט.
דער רבי האט זיך געוואשן צו די סעודה און מען האט אריינגעברענגט די סדר המאכלים ווי יו''ט, במשך דעם טיש האט מען מאריך געווען מיט נגוני יו''ט ונגוני שמחה, און מיט ניגוני התעוררות מתפילת היום.
ביי די לחיים נאך די פיש האט דער רבי געוואונטשן און געזאגט 'עס קומט א גוט געבענטשט יאר'.
מען האט ממשיך געווען צו זינגען נגוני שמחה בעוז ותעצומות א לענגערע צייט. מיטן זמר המבדיל האט דער רבי מכבד געווען הגה"צ ר' אהרן מייזליש שליט"א - רב דביהמ''ד ברך משה ב''פ, בן הגה"צ אבד''ק מאנטרעאל שליט''א.
רבינו שליט"א האט געזאגט תורה אויפן פיוט פון המבדיל 'יצו ה' חסדו למען יעקב עבדו' און געטייטשט אז פון דעם וואס יום כיפור איז מכפר בסופו און נישט מתחילתו איז א ראי' אז מען נעמט אן די שיטת רבינו תם וואס רביה''ק זיע''א פלעגט זאגן אז שיטת ר"ת איז אז ווילאנג עס איז נאך אביסל ליכטיג איז נאך טאג און דאס דארף יעדע איד צו וויסן אז אויב איז נאך אביסל ליכטיג דאן איז נאך טאג, אויב האט מען אפילו נאר אביסל מצוות איז מען נאך אלץ בבחינת צדיק, אז מען האט געהאלטן יום כיפור ביז עס איז שוין זיכער געווען אינגאנצן נאכט האט מען זיכער גע'פועל'ט, און מסיים געווען בברכות לרוב עס זאל זיין אינגאנצן ליכטיג ביי אידישע קינדער און מען זאל געהאלפן ווערן בכל מילי דמיטב, און געזאגט אז "ושמחת בחגך" איז בגי' תשפ"ז, און אנגעוואונטשן מען זאל האבן א חג כשר ושמח.
מען האט ממשיך געווען מיט נגוני שמחה, און דער רבי האט זיך אויפגעשטעלט טאנצן.
דער רבי האט געבענטשט אויפן כוס, און ביים ענדיגן געוואונטשן א גוט יו''ט.
מען האט געענדיגט ארום 12:50, ווען מ'האט ארויסבאגלייט רבינו שליט"א בשירה ובזמרה.
אשרי העם שככה לו אשרי העם שה' אלוקיו
▫️ סאטמארע נייעס 🌴 ▫️
שב''ק פרשת האזינו - שבת שובה 'בצל הקודש' פון כ''ק רבינו הגה''ק שליט''א
פרייטאג צונאכטס ארום 8:40 איז דער רבי אריינגעקומען אין ביהמ''ד מעוטף בטליתו און צוגעגאנגען צו מנחה. קבלת שבת: הרה"ח ר' שלמה הערש בר"מ עקשטיין הי"ו, ביי לכה דודי האט די קאפעלע געזינגען די נייע ניגונים.
במשך אלע תפילות פון שבת האט דער רבי געזאגט די קדישים לרגל די הילולא קדישא פון זקינו הגה"ק רבי אלעזר ניסן זיע''א.
מען האט געענדיגט ארום 9:10. דער ציבור איז אריבער זאגן גוט שבת און דער רבי איז אריין לחדרו הפרטי.
ארום 9:45 איז דער רבי אריינגעקומען צום שלחן הטהור אין מבצר הכוללים אינאיינעם מיט די תלמידי ישיבות קטנות מחוץ לעיר סניף דרך התורה און סניף שביל התורה, און מיט די בחורי שלומינו מעבר לים, און אנגעהויבן כדרכו בקודש שלום עליכם ברגש ובנעימה.
- אשת חיל: נכד רבינו הב' זלמן לייב גלאנץ ני"ו בן הרה"ג ר' יואל גלאנץ שליט"א.
- הגבהת הכוס: הרה"ח ר' פנחס שפירא הי"ו.
- כל מקדש: הרה"ג ר' יואל אפענהיים שליט"א - מנהל ישיבה סניף דרך התורה.
- מנוחה ושמחה: הר"ר יואל ניימאן שליט"א - מנהל ישיבה סניף שביל התורה.
דער רבי האט געזאגט תורה אויפן פסוק אין די הפטורה 'שובה ישראל עד ה' אלקיך' און געטייטשט בדרך דרוש אין די סוגיא פון חצי שיעור.
- קה אכסוף: נכד רבינו הרב ברוך רוקח שליט"א חתן חדב"ן הגה"צ רב דביהמ"ד אהל פיגא שליט"א.
- ברכת המזון: הרב שמעון טייטלבוים שליט"א בן הגה"צ אב"ד סאסוב שליט"א, ונכד הגה"צ רב דקהלתינו ב''פ 15 שליט"א.
עובדות וסיפורים די וואך האט רבינו שליט''א דערציילט פון זקינו הגה"ק רבי אלעזר ניסן זיע''א וואס די יארצייט איז געווען שב"ק ח' תשרי.
- קה רבון עלם: נכד רבינו הר"ר מאיר יודא אשכנזי שליט"א חתן חדב"ן הגה"צ רב דביהמ"ד אבני צדק שליט"א.
די פרישע חתנים זענען אריבער נעמען שיריים.
- אז ביום השביעי: הר"ר מרדכי שמעי' קויפמאן שליט"א.
מען האט געענדיגט ארום 12:40.
וביום השבת
דער רבי איז אריינגעקומען צום דאווענען ארום 9:40.
- ברכות: הר"ר שמואל שלמה טעללער שליט"א.
- פסוקי דזמרה: ר' יעקב משה מיטטעלמאן הי"ו.
- שחרית: הר"ר שלום האלפערט שליט"א.
- הוצאה והכנסה: הרה"ח ר' אלי' ניישטאדט הי"ו.
- פסוקי שמע ישראל: הרב שמעון טייטלבוים שליט"א.
- הולכת הס"ת לבימה: הרה"ח ר' שלמה רובינשטיין הי"ו.
עליות.
- כהן: ר' מיכאל כהן הי"ו, און דער רבי האט קורא שם געווען לרגל הולדת בתו למז''ט.
- לוי: ר' יואל דוד ליסטיגמאן הי"ו, און דער רבי האט קורא שם געווען לרגל הולדת בתו למז''ט.
- שלישי: הר"ר חיים אלעזר טעללער שליט"א, און דער רבי האט קורא שם געווען לרגל הולדת בתו למז''ט.
- רביעי: ר' אלי' הערשקאוויטש הי"ו, און דער רבי האט קורא שם געווען לרגל הולדת בתו למז''ט.
- חמישי: הרה"ח ר' משה מאיר טייטלבוים הי"ו.
- שישי: רבינו שליט''א.
- שביעי: הרה"ח ר' יואל בר"מ ווערטהיימער הי"ו.
- אחרון: הרה"ח ר' בעריש אפפעל הי"ו.
- מפטיר: הרה"ח ר' יושע טעללער הי"ו.
- הגבה: הר"ר יצחק יעקב ראזענפעלד שליט"א.
- גלילה: הרה"ח ר' אהרן יוסף פריעדמאן הי"ו.
- מוסף: הרה"ח ר' יושע טעללער הי"ו.
- פתיחה צו אנעים זמירות: הר"ר יוקל שלעזינגער שליט"א (לאנדאן).
מען האט געענדיגט ארום 12:20.
מיטאג טיש האט דער רבי געגעסן אינעם זאל בביתו נאוה קודש אינאיינעם מיט די בחורי שלומינו מעבר לים און די אויסשטאטישע בחורים פון די ישיבות קטנות סניף דרך התורה און סניף שביל התורה.
במשך די סעודה האט מען מאריך געווען מיט ניגוני שבת וימים נוראים.
- ברוך ה' יום יום: נכד רבינו הב' זלמן לייב גלאנץ ני"ו.
- ברוך קל עליון: הב' משה ני"ו בן הר"ר אברהם דוד וואגשאהל ז"ל (מאנסי).
דער רבי האט געזאגט תורה אויפן פסוק 'יערוף כמטר לקחי' און געטייטשט בדרך אגדה, און דערנאך בדרך דרוש אין די סוגיא פון דרשינן טעמא דקרא.
- ברכהמ''ז: נכד רבינו הר"ר מאיר יודא אשכנזי שליט"א,
מען האט געענדיגט ארום 2:15.
רעוא דרעווין
דער רבי איז אריינגעקומען צו תפילת מנחה ארום 7:35.
- בעל תפילה: הרה"ח ר' יושע מרדכי ווערצבערגער הי"ו.
- הוצאה והכנסה: הרה"ח ר' ישעי' מרדכי בלייך הי"ו (וומסב''ג).
- כהן: הרה"ח ר' יושע קאהן הי"ו.
- לוי: ר' אברהם ברח"נ ווערצבערגער הי"ו.
- שלישי: הר"ר אברהם הערש זאלדאן שליט"א.
- הגבה: רבינו שליט''א.
- גלילה: הרה"ח ר' ראובן גלאנץ הי"ו.
זמירות ביי של"ס האט דער רבי מכבד געווען.
- אודה הרה"ח ר' נח גפן הי"ו
- שיר המעלות: הרה"ח ר' משה גאלדשטיין הי"ו.
דער רבי האט געזאגט תורה אויפן פסוק 'האזינו שמים ואדברה ותשמע הארץ אמרי פי' און ארויסגעברענגט אז צרכי עמך ישראל מרובין, בדורות הראשונים זענען געווען צדיקים וקדושים וועלכע האבן געקענט מתפלל זיין און אויסבעטן א גוט יאר פאר כלל ישראל, אבער בזמנינו אלה איז נישט דא קיין צדיקים וואס זאלן קענען מתפלל זיין פאר אונז, די
איינציגסטע האפענונג איז אז די תורה הק' וועט זיין א מליצה ישרה פאר כלל ישראל, אבער ווען א מענטש טוט ח"ו אן עבירה ווערט עס אריינגעשריבן אין די תורה הק', במילא וויל די תורה נישט בעטן פאר כלל ישראל, און אויסגעפירט מיט בכיות און מעורר געווען אז די איינציגסטע עצה איז צו מפייס זיין די תורה הק' און צוזאגן אז מען וועט שוין זיין ערליך און מען האפט אז די תורה הק' וועט זיך לאזן מפייס זיין און וועט ממליץ טוב זיין אויף אידישע קינדער און אויספועל'ן א גמר חתימה טובה מיט כל מילי דמיטב פאר גאנץ כלל ישראל.
- ידיד נפש: הר"ר יוקל שלעזינגער שליט"א.
- קל מסתתר: נכד רבינו הרב אנשיל אשכנזי שליט"א (מאנטשעסטער)
דער רבי האט געבענטשט על הכוס.
- מעריב מוצש''ק: הרה"ח ר' יושע טעללער הי"ו.
נאך הבדלה איז דער ציבור אריבער זאגן א גוטע וואך.
מען האט געענדיגט ארום 9:50.
נאך הבדלה האט דער רבי מנחם אבל געווען הרה"ח ר' פישל פריינד הי"ו ובניו און הרה"ח ר' אליעזר מאשקאוויטש הי"ו היושבים ע"פ בתו /אחיהם /אשתו ע"ה.
בביתו נאוה קודש איז אריין בקו''פ הרבני הנגיד ר' אברהם יודא גאלדבערגער הי"ו וועלכע האט איבערגעגעבן א באריכט פאר רבינו שליט"א פון די גרויסארטיגע חלוקה דורך 'מפעל שמחת יו"ט' וועלכע האבן פארטיילט דעם חודש תשרי די אסטראנאמישע סכום פון קרוב צו זעקס מיליאן דאלער! פאר אריבער 3,000 משפחות אין קרית יואל, פינאנצירט דורך הרבני הנגיד ר' אברהם יודא הי"ו און הרבני הנגיד ר' עקיבא הערש קליין הי"ו אינאיינעם מיט נאך נדיבי לב, דער רבי האט א לענגערע צייט אויסגעפרעגט די דעטאלן פון די חלוקה און שטארק באוואונדערט די מהלך פון די חלוקה וועלכע פארטיילט פאר אריבער 3,000 משפחות א טשעק פון $1,800 צו קענען ניצן פאר סיי וועלכע געשעפט לכבוד יו"ט און מאציל געווען מברכת קדשו.
▫️ סאטמארע נייעס 🌴 ▫️
כהן גדול עומד ומשרת דורו ראו ושמחו